mi 



Z tych samych powodów niezbyt wielkie są także wartości skrajne temperatury 

 powietrza; maxima bezwzględne bywają, nawet niższe od danych dla Europy Środ- 

 kowej, wobec jednak większej wilgotności dają się dotkliwiej odczuwać. 



Temperatury najniższe nie spadają w wielu miejscowościach poniżej 15 lub 20°, 

 mimo to jednak pojawia się tam łatwo wobec rozdelikacenia się ciała subjektywne 

 uczucie chłodu. 



Charakter gorący klimatu międzyzwrotnikowego występuje naturalnie tylko na 

 nizinach. Wraz z podnoszeniem się miejscowości nad poziom morza temperatura 

 spada, ale nie można tu zastosować często wzmiankowanego porównania klimatu 

 górskiego w strefie gorącej do stosunków temperatury w wyższych szerokościach 

 geograficznych. Wobec jednostajności temperatur we wszystkich miesiącach, mamy 

 tu bowiem zasadniczo różne warunki. W Ameryce rozróżniają w krajach kultury 

 hiszpańskiej następujące strefy wyżynowe: na dole ląd gorący (Tierra caliente). 

 następnie pas umiarkowany (Tierra templada), dalej pas zimny (Tierra fria), po któ- 

 rej już idzie właściwa strefa górska, nosząca rozmaite nazwy (Paramo, Puna i t. d.) 

 w różnych krajach. 



Okołorównikowy pas ciszy. 



W okołorównikowym pasie ciszy mamy szczególnie małe różnice zarówno 

 w okresie rocznym, jak i natury nieokresowej. Amplituda roczna wynosi często 

 tylko 1 — 2°, na co prócz małych wahań w wysokości słońca wpływa także i prze- 

 bieg zachmurzenia; w czasie najwyższego stanowiska słońca mamy porę deszczową 

 i zachmurzenie tamuje wpromieniowywanie, gdy w porze suchej wobec pogodnego 

 nieba temperatura wypada częstokroć wyżej mimo niższego położenia słońca. 



Z tego względu odróżniane są tutaj pory roku nie w związku ze słońcem, lecz 

 z okresem opadów lub suszy. W okołorównikowej Ameryce Południowej porę 

 deszczów zwą zimą (Invierno), okres suszy latem (Verano). Temperatury najwyższe 

 nie przekraczają zazwyczaj 35° C. lecz są dokuczliwsze wobec dużej wilgotności. 

 Amplitudy dobowe są również zmniejszone wskutek wpływu zachmurzenia oraz gę- 

 stwin leśnych i bujnej wegetacyi. 



W miejscowościach górskich strefy gorącej spotykamy w przybliżeniu następu- 

 jące temperatury przeciętne: 



km . . 



; . 27° 



1,5 km. . 



. . 19° 



3.0 km. . 



. . u" 



0,5 „ . . 



. . 24° 



2,0 „ . . 



. . 16° 



3.5 



. . 8° 



1,0 . 



. . 21° 



2,5 . . . 



. . 13° ! 



4.0 , •.. 



. . 6° 



Międzyzwrotnikowy typ kontynentalny. 



W międzyzwrotnikowym klimacie kontynentalnym, który w pewnej odległości 

 od równika wstępuje na miejsce okołorównikowego pasa ciszy, spotykamy już nieco 

 większe (do 12°) wahanie roczne temperatury; ale i tutaj wpływ zachmurzenia i opa- 

 dów przewyższa niejednokrotnie działanie zmiennej wysokości słońca. 



Najgorętszą porą roku (z upałami często większymi niż koło równika) jest 

 okres przed wystąpieniem pory deszczowej, a więc wiosna i wczesne lato (na półkuli 

 północnej kwiecień do czerwca, na południowej październik do grudnia). Pora letnia 

 może być w niższych szerokościach geograficznych okresem prawie najchłodniejszym,' 



