136 



krzewy i zarośla. Główny okres wegetacyi trwa od krótkiej pauzy zimowej do lata, 

 kiedy następuje dłuższa przerwa wskutek suszy; drugorzędną porą krótkiej wegetacyi 

 jest także jesień. 



C 4 . Klimat oliwkowy, klasyczny dla okolic śródziemnomorskich, posiada upalne 

 lato (z najcieplejszym miesiącem 22° do 28° C); ku wschodowi rozciąga 

 się on do gór w Persyi oraz odtwarza się w postaci analogicznej w Kali- 

 fornii i w Australii SW. 



W klimacie tym rosną oliwki, figi, migdały oraz znajduje się kla- 

 syczna kraina wina, którego uprawa zatoczyła stąd szersze kręgi ku pół- 

 nocy. Nowa Kastylia i prowincya Aragońska tworzą już przejście do 

 klimatu C 3 (styczeń 2° — 6° C, maxima opadów w maju i w listopadzie). 

 Góry śródziemnomorskie należą do C 6 i D n a jeziora lombardzkie two- 

 rzą obszary wyspowe klimatu C 1 wskutek braku suszy letniej. 



C 5 . Klimat eryki jest podobny do poprzedniego, posiada jednak chłodniejsze 

 lato (miesiąc najcieplejszy 14°— 22° C); jest on odpowiednikiem dla półkuli 

 południowej i dla obszarów oceanicznych klimatu podzwrotnikowego z opa- 

 dami zimowymi. Spotykamy go w Kaplandzie, Australii SW, oraz na wy- 

 brzeżach Kalifornijskiem i Chilijskiem. 



Ostatni, trzeci typ strefy mezotermicznej stanowią wyżynowe klimaty okolic 

 międzyzwrotnikowych oraz klimaty oceaniczne w środkowych szerokościach geogra- 

 ficznych. Panują tu stale umiarkowane temperatury przeciętne, które dla miesiąca 

 najcieplejszego nie przekraczają 10° — 22° C, a dla najzimniejszego 6° — 18° C; 

 różnica miesięcy skrajnych wynosi 2° do 10° C. W letniej porze roku niema suszy. 



C 6 . Klimat fuksyi, z dostateczną wilgocią gruntu w ciągu całego roku, obywa się 

 albo zupełnie bez pory suchej, albo też ma krótki okres suszy i znaczne 

 sumy roczne opadów. 



Gęste lasy wysokopienne (o ile tylko zbyt wielkie prędkości wiatrów 

 nie stają na przeszkodzie wzrostowi drzew), są albo stale zielone, albo też 

 częściowo tracą ulistnienie w zimie. 



W szerokościach geograficznych środkowych ten typ klimatu panuje 

 na obszarach oceanicznych; dosięga on wybrzeży na półkuli północnej 

 w Irlandyi SW, Cornwales, Guernesey, Brest, Biarritz, a na półkuli południo- 

 wej w Kaplandzie i w Australii SE oraz w części Tasmanii i Nowej Ze- 

 landyi. Jako charakterystyczną cechę tego klimatu uważać można fuksye, 

 które dobrze znoszą nasze chłodne i wilgotne lata, ale zato nie wytrzy- 

 mują mrozów. 



C 7 . Klimat wysokopołożonych sawann odznacza się wyraźnym okresem suszy 

 w zimie i na wiosnę oraz częstemi ulewami i burzami w środku lata 

 (w miejscowościach wyżej położonych wichrom towarzyszy często grad 

 i śnieg). 



Do klimatu tego należą ubogie w drzewa płaskowzgórza w obrębie 

 pasa międzyzwrotnikowego, a mianowicie w Meksyku (1,7 — 3,4 km), 

 w Boliwii (2,1—3,9 km), w Brazylii SE (powyżej 1,3 km), w głębi Loango 

 i Bengueli (od 1,2 km), w Abissynii (2,1 do 4 km), w Mashonaland i t. p. 



