145 



H,". Klimaty wilgotne typu freatycznego podzielić można na trzy rodzaje: pod- 

 śnieżny (Hi 11 ), półwilgotny (H, 11 ) i mokry (H 3 a ). W dziedzinie podśnieżnej 

 mamy do czynienia z pokrywą śnieżną, która przez miesiące całe po- 

 wstrzymuje przenikanie wody wgłąb, aby dopiero w czasie topnienia za- 

 silać obficie zarówno wody gruntowe, jak i rzeki. Te ostatnie mają więc 

 jako cechę charakterystyczną wysoki stan wody w czasie topnienia śnie- 

 gów, które dla rzek górskich występuje później niż dla rzek nizinnych, 

 u tych zaś tern później, im bliżej bieguna znajdują się ich ujścia. Te wezbrania 

 wód często występują bezpośrednio po przerwaniu pokrywy lodowej. 



Dziedzina podśnieżna (H/ 1 ) odgraniczona jest od klimatu śnieżnego 

 typu (N) przez t. zw. linię śniegu, a od dziedziny podbiegunowej (H 1 ) 

 przez występowanie wiecznie zmarzniętego gruntu. Od strony zaś równi- 

 kowej granica ta biegnie tam, gdzie czasowa pokrywa śnieżna przestaje 

 już odgrywać godną uwagi rolę w gospodarce i bilansie wód. W przy- 

 bliżeniu ma to miejsce wtedy, gdy pokrywa śnieżna nie trwa dłużej niż 

 1 miesiąc; gdy trwa krócej, nie daje już takich ilości opadów, któreby 

 w czasie topnienia w godny uwagi sposób zasilały rzeki. 



Dziedzina podśnieżna (H^ 1 ) nie sięga ani tak daleko jak pokrywa 

 śnieżna, ani tembardziej do granicy równikowej *) padania śniegu; 

 zachodzą tu stosunki podobne jak i z pasem suszy, który bynajmniej nie 

 zlewa się z granicą wód płynących lub z granicami opadów. 



W przybliżeniu granica równikowa dziedziny podśnieżnej (H^ 1 ) od- 

 powiada według A. Pencka izotermie — 1° do — 2° C miesiąca naj- 

 zimniejszego. W dziedzinie H^ 1 można wreszcie odróżniać, \ podobnie jak 

 i w dziedzinie podbiegunowej H 1 , dwa poddziały (H", U\ l b ) zależnie od 

 tego, czy czas trwania pokrywy śnieżnej przeważa, czy też jest krótszy od 

 okresu bez tej pokrywy. Ponieważ poddziały te odpowiadają naogół 

 granicy drzew, możnaby je oznaczyć mianem bezleśnego i lesistego. 



H 2 ". W dziedzinie półwilgotnej mamy zmianę w okresie rocznym pory mokrej 

 i suchej. Rozróżniamy tu trzy poddziały, a mianowicie: zwrotnikowy (Ffea) 

 z deszczami w czasie najwyższego stanowiska słońca i o temperaturze 

 dość równomiernej, wzrastającej jednak w porze suszy; dalej poddział 

 podzwrotnikowy (Ha,) z deszczami w czasie najniższego stanowiska słońca, 

 i wreszcie monsunowy (H^). W tym ostatnim opady spadają zazwyczaj 

 w okresie letnim, a w przebiegu temperatury dochodzić może do tworze- 

 nia się już pór wybitnie chłodnych. 



H 3 ". Dziedziny freatyczne. mające równomierny rozkład opadów w ciągu roku. 

 dają klimat mokry (Hj 11 ), w którym rozróżniamy poddział równikowy (HŚa) 

 z wysoką temperaturą i obfitymi, stale występującymi opadami, oraz 

 umiarkowanie ciepły (HŚb) z wybitnemi zmianami w ciągu pór roku. 



') Hans Fischer. Die Aąuatorialgrenze des Sclineefalls. Mitteilungen des Vereins fiir 

 Erdkunde. p. 97. Leipzig, 1887. 



Pam. Fizyogr. — Tom XXV. — Meteorologia. 19 



