156 



Marto nne rozróżnia cztery główne grupy klimatyczne, a mianowicie: grupę 

 klimatów gorących, umiarkowanych, stepowych i zimnych. 



Grupę klimatów gorących charakteryzuje temperatura średnia roczna powyżej 

 20° C; poniżej tej granicy nie spada zresztą żaden miesiąc, a amplituda średnich 

 miesięcznych nie przekracza 5° C. Natomiast wahanie dobowe temperatury może tu 

 dosięgać wysokich wartości. Brak pory zimowej wpływa wybitnie na charakter 

 ludności, a bogactwo roślinne i zwierzęce wpływa hamująco na rozwój energii 

 jednostek. 



W grupie klimatów umiarkowanych średnia temperatura roczna jest niższa 

 od 20" C, ale w poszczególnych miesiącach przynajmniej osiem miesięcy ma tempe- 

 raturę powyżej 5° C. Amplituda roczna jest tu zawsze wybitnie zaznaczana, a to 

 wahanie temperatury uwidacznia się w życiu roślin i w odmiennym wyglądzie całej 

 otaczającej nas przyrody, zależnie od pory roku. 



O ile brak jest klimatom gorącym wybitniejszych wahań w przebiegu tempera- 

 tury, to wykazują one często wybitną okresowość' w stosunku do opadów. Przyroda 

 i człowiek jest tu bardzo zależny od okresów suszy, których niema tylko w klima- 

 tach okołorównikowych. 



Klimaty umiarkowane podzielić można na klimaty z porą zimową (4 miesiące 

 z temperaturą 5° C) i bez wyraźnego okresu chłodu. Podobnie można rozróżniać 

 w klimatach zimnych takie, które posiadają porę umiarkowaną (conajmniej 4 mie- 

 siące powyżej 10° C) od tych, które jej nie mają. Życie roślinne i siedliska ludzkie 

 coraz bardziej nikną w miarę wzrostu zimna, a ostatni poddział klimatyczny leży już 

 całkowicie w obrębie pasa podbiegunowego. 



Dotąd podział Martonne'a zgadza się prawie z dawną klasyfikacyą Kóp- 

 pena; różnica występuje zaś od chwili, gdy Marto nne wprowadza pojęcie kli- 

 matów stepowych lub pustynnych. 



W grupie klimatów zarówno gorących jak i umiarkowanych niema okresów 

 suszy powyżej 8 miesięcy; natomiast istnieją na obu półkulach obszary pustyń i ste- 

 pów, w których opad roczny wypada poniżej 25 cm, a w ciągu więcej niż 8 mie- 

 sięcy panuje susza. 



Wahanie roczne temperatury jest dosyć znaczne w klimatach pustynnych, które 

 zresztą należy podzielić na klimaty pustynne gorące i na klimaty stepowe chłodne. 

 W ten sposób otrzymujemy według Martonne'a następujący podział klimatów: 



A. 



okołorównikowe 

 (bez okresu suszy). 



Klimaty gorące 



B. 



międzyzwrotnikowe 

 (z okresami suszy). 



C. 



podzwrotnikowe 

 (bez pory zimowej). 



Klimaty umiarkowane. 



D. 



z okresem chłodnym. 



E. 



pustynne gorące. 



Klimaty suche 



F. 



stepowe chłodne. 



Klimaty zimne. 



