JÓZEF EISMOND. STUDYA NAD PTERWOTNFAKAMT. 



mianowicie, „dass der kornige Abschnitt dicht und engwabig structu- 

 rirt ist, der homogen erscheinende dagegen lockerer und zartwabig, 

 und bezweifle daher auch, ob wir den so gen. liomogenen Abschnitt 

 mit Platę ais Achromatin bezeichnen diirfen. Diescharfen Grenze bei- 

 der Abschnitte mag wenigstens zuweilen auf einer Spaltbildung be- 

 ruhen.. .". 



Z pośród innych szczegółów, odnoszących się do natury jednolitego segmentu, 

 należy rozważyć jeszcze następujące. R. Hertwig podaje, że w miarę powiększania 

 się objętości tego segmentu, wewnątrz tworzy się początkowo małe, a następnie 

 zwiększające się powoli kuliste ciałko (Tab. III, f. 15), które za przykładem 

 Steina nazywa jąderkiem (nucleolus); następnie przypuszcza, że w tern stadyum 

 cały ten, pierwotnie jednolity segment, należy uważać za wakuolę, wypeł- 

 nioną płynem wodnistym. Stein również przypuszczał, że w jądrze z czasem, 

 w miarę wzrostu osobnika, powstaje wakuola, zawierająca wewnątrz jąderko. 

 Spostrzeżenia jednak Steina nie są pod tym względem dokładne, podaje on bo- 

 wiem, że jądra młodocianych osobników są całkowite i że dopiero w następstwie 

 tworzy się wewnątrz-środkowy wodniczek z jąderkiem, który niejako przepoła- 

 wia samo jądro, u starszych zaś osobników mieści się ekscentrycznie. Wobec 

 tego badacz ten upatrywał nader blizkie podobieństwo między jądrami u spiro- 

 chony i u Chilodon Cucullulus. Podczas gdy Stein i Hertwig nie tłumaczą, 

 w jaki sposób powstaje owe jąderko wewnątrz przypuszczalnej wakuoli, Platę 

 wypowiada przypuszczenie, że powstaje ono kosztem substancyi chromatynowej, 

 która w stanie płynnym przenika z chromatynowego segmentu do achromaty- 

 nowego i tutaj skupia się w osobne ciałko. Tym sposobem między różnorodnemi 

 częściami jądra uskutecznia się jakoby wymiana materyi, jak to ma miejsce 

 naprz. podczas konjugacyi. Powodem powyższego przypuszczenia było dość czę- 

 sto obserwowane zjawisko, polegające na wyodrębnianiu się w ziarnistym chro- 

 matynowym segmencie oddzielnych porcyj chromatyny, odseparowanych od pozo- 

 stałej masy jądra. Platę sądził więc, że odbywa się tu coś w rodzaju rozpadu 

 chromatyny i uważał za możliwe, że produkty tego rozpadu przedostawszy się 

 do segmentu achromatynowego, dają tu początek jąderku. Nieco odmiennego 

 zdania jest Biitschli (18, str. 1514—1515). Z punktu widzenia piankowatoj 

 budowy protoplazmy, sądzi on, że jąderko powstaje in situ, a mianowicie 

 w taki sposób: „dass die Nucleolusbildung auf einer centralen Yerdich- 

 tung der ursprunglich gleichm assig vertheilten G eriistsubstanz (Chro- 

 matin) des homogenen Abschnittes beruht". Wskutek tego uważa on za 

 prawdopodobne, że powstałe tą drogą jąderko (czyli t. zw. Centr alkórper) 

 musi łączyć się z resztą jądra zapomocą promienisto odchodzących odeń włó- 

 kien, jak to ma miejsce w jądrze u Chilodon Cucullulus 1 ). Dla przeobrażo- 



') Zdaniem Biitschlego t. zw. Binnenkorper, obserwowany w jądrze u Chilodon 

 Cucullulus, w zupełności odpowiada wakuoli jądrowej wraz z jej jąderkiem u spirochony. 



Pam. fizyogr. Tom XJJI. Dział IIL— 17 



