104 



Z pomiędzy wszystkich naszych gatunków najpospolitszy, rozpoczyna się już po 

 prawej stronie Wisły i Sanu, a na południe od lewej strony Wieprza. Najliczniejszy 

 wczesną wiosną od połowy kwietnia aż do czerwca; potem ginie zupełnie. Trzyma się 

 głównie wygrabionych kupek perzu, w których licznie się gromadząc najłatwiejszy jest 

 do znalezienia. 



Znajdowałem go gromadami w Poturzycy koło Sokala mniej więcej od połowy 

 kwietnia aż do połowy maja, przeważnie w wygrabionych kupkach perzu, a potem 

 w świeżo kopanych rowach. 



Znalazłem też kilka okazów koło Biało Cerkwi 11/5 1896 r. wraz z Dorcadion 

 fulvum. Poprzednio znalazł jeden okaz koło Chełma lubelskiego ś. p. Ludwik Dę- 

 bowski 10/6 1869 r., oraz dr. Czak i na Podolu w Sokołówce 17/4 1900 r. Nadto 

 p. Aleksander Makowiecki znalazł go w Michałówce koło Kamieńca Podolskie- 

 go wiosną 1890 r. 



D. eąuestre Laxmajer. Ryc. JVI° 99. Dł. c. 15 — 19"' mm. Największy, naj- 

 bardziej pękaty; szczególniej samice posiadają obwód pokryw wypukło wyokrąglony. 

 Przedkarcze stosunkowo krótkie, w porównaniu do pokryw bardzo małe, gdyż nawet 

 w najszerszem miejscu, t. j. wraz z kolczastymi wyskokami, o wiele węższe od pokryw. 

 Z dwóch szeroko rozstawionych na bokach pokryw i wzdłuż tychże biegnących, żeber- 

 kowatych listewek wewnętrzna jest wązka, zewnętrzna natomiast, stanowiąca krawędź 

 od strony podwinięć, znacznie tęższa, obie zaś dochodzą wyraźnie aż do zakończenia 

 pokryw. Piszczele trzeciej pary nóg mocno łukowato ku wewnętrznej stronie wykrzy- 

 wione. Nakłuć głowy ze względu na gęsty, pilśniowaty porost nie znać wyraźnie; są 

 one drobniejsze i nieco gęstsze niż na przedkarczu, opatrzonem oprócz tego gładszemi 

 lub kanciastemi, nieokreślonego ściśle kształtu, zbiegającemi się pod kątem nierówno- 

 ściami. Cała powierzchnia pokryw poznaczona jest sporymi ospowatymi dołkami, któ- 

 rych kanciaste trochę brzegi wykazują bardzo często dążność do tworzenia pokręco- 

 nych, nieco falowato wzdłuż pokryw ułożonych i do końca tychże dochodzących prą- 

 żek. Całe ciało pokryte jest bardzo gęstymi, pilśniowatymi włoskami. Środkiem głowy 

 i przedkarcza, na wązkich, przez całą długość ciągnących się, wciętych rowkach, przebie- 

 ga wąziutka, biało uwłosiona, linijna smużka, szersza na głowie niż na przedkarczu. 

 Tarczka jest jasno-żółto-szarawo-biała, a tejże barwy jest również szerokie, wzdłuż po- 

 kryw po obu stronach szwu i ściśle koło niego ciągnące się pasmo, które poza połową 

 długości pokryw tworzy dwa spore wyskoki trochę ku dołowi skierowane a nadające 

 całemu rysunkowi pasma rzeczonego formę krzyża. Stąd też i inna nazwa gatunkowa 

 Dorcadion cruciatum Fabricius. Nie zawsze szerokie pasmo to ma ściśle określone 

 kształty, gdyż poprzeczne ramiona jego są albo łukowate albo też zbiegają się ku gó- 

 rze z podłużnem głównem pasmem. Często w pewnem oddaleniu od nasady przed- 

 karcza, biegną wszerz pokryw mocno skrócone, węższe, białe pasma. Podwinięcia po- 

 kryw od strony krawędzi są szeroko szarawo-żółto białe. Cały spód ciała jest niezbyt 

 gęsto szarawo-żółto omszony, nogi też, ale rzadszym, białawym porostem pokryte; oprócz 

 tego są one po brzegach i na zetknięciach składowych członków żółto-rdzawymi, dro- 

 bnymi włoskami porośnięte. Warga górna i łapki posiadają z pod spodu gęstszy jesz- 

 cze, białawo-żółty porost. Ciemne tło, na którem zarysowane są białe pasma, jest 

 czarno-szare, koło granic pasem i w dołkach ospowatych widnieje czysto czarna bar- 

 wa, na przedkarczu zaś i po bokach pokryw posiada ona zawsze ton szarawy. Przed- 

 karcze jest cokolwiek jedwabisto matowe, a pokrywy aksamitne. 



