88 



i w drugą stronę, zależnie od położenia lokalnego danej stacyi, przy takiem ujedno- 

 stajnieniu często znoszą się wzajemnie, a różnice, które mogłyby się jeszcze znaleźć 

 po dokładnem zbadaniu współczynnika tego dla całego szeregu miejscowości, są pra- 

 wdopodobnie zbyt drobne, aby warto było poświęcać dla nich porównywalność danych 

 różnych stacyj między sobą, indywidualizując je. Wprowadzając więc jednostajny 

 współczynnik zmienności 0,5 wyrównywa się tylko prawdopodobne wahania w tę lub 

 ową stronę, zyskując natomiast jednolitość redukcyi. Tak ujednostajniony współczyn- 

 nik mnożymy przez wysokość danej stacyi, wyrażoną w hektometrach, i dodając licz- 

 bę otrzymaną do temperatury na poziomie rzeczywistym, sprowadzamy temperaturę 

 danej stacyi do wartości, jaką w tern założeniu posiadałaby na poziomie morza. Ta- 

 kiemi liczbami, uniezależnionemi od przypadkowych wzniesień terenu, posługujemy 

 się w celu zobrazowania stosunków temperatury na danym obszarze, w danym wypad- 

 ku na terenie ziem polskich. 



Wysokość stacyj na ziemiach polskich waha się od 3 m. (Królewiec) do 1602 m 

 (Góra Snieżkowa), wzrastając w ogólnym zarysie od północy ku południowi, gdzie do- 

 sięga najwyższych wartości w górach Sudeckich i Karpackich. Pominąwszy nizkie sta- 

 cye pobrzeży Bałtyku i morza Czarnego oraz kilka wysoko wzniesionych na Śląsku, 

 w Galicyi i Bukowinie, przeciętna wysokość reszty stacyj, położonych na rozległej nizi- 

 nie polskiej i rosyjskiej, waha się, mniej więcej, około 150 m., wzrastając nieraz na 

 wyżynie płyty Podolskiej, wyżynie Małopolskiej, podgórzu Karpackiem oraz na niewiel- 

 kich wyniesieniach pojezierzy prusko -mazowieckiego i żmudzkiego ponad 200 m 

 a obniżając się w dolinach rzecznych poniżej 100 m. 



Redukując stacye ziem polskich do poziomu morza, braliśmy wysokości, podane 

 z roku na rok w t. XXI „Pamiętnika Fizyograficznego". Za wysokość w okresie po- 

 przedzającym rok 1886 przyjmowaliśmy wysokość, zanotowaną w tym ostatnim roku do- 

 strzeżeń (1886), a następnie, obliczywszy średnią wysokość dla następnego 25-cio lecia 

 z nieco zmieniających się co kilka lat liczb, podanych w wyżej wymienionym tomie 

 „Pamiętnika", otrzymywaliśmy, mnożąc przez współczynnik 0,5 na 100 m., liczbę, 

 która, dodana do temperatury średniej 50-letniej na poziomie rzeczywistym, dała śred- 

 nią z tegoż okresu na poziomie morza. 



§ 21. Zestawienie wartości średnich dla temperatury powietrza w Polsce. 



Podana niżej Tab. XXIV podaje, osobno dla każdej stacyi, następuje wartości 

 średnie temperatury powietrza: 1) Średnie temperatury terminowe dla 25-lecia: 1886— 

 1910 na poziomie obserwowanym według kombinacyi godzin (l)=i (7 4- 1 -|- 2 X 9) 

 lub (2) — ^ (7 + 2 + 2X9); mne kombinacye oznaczone są jako „var" (variable); 

 2) rubryka druga daje wartości poprawek („corr.") do średniej rzeczywistej; 3) rubryka 

 trzecia daje wartości średnie rzeczywiste dla 25-lecia: 1886 — 1910 na poziomie obser- 

 wowanym; 4) rubryka czwarta daje redukcye do 50-lecia: 1851 — 1900 również na po- 

 ziomie obserwowanym; 5) rubryka piąta daje poprawki dla sprowadzania temperatur 

 obserwowanych do poziomu morza; 6) rubryka szósta daje temperatury średnie rzeczy- 

 wiste dla 50-lecia: 1851 — 1900 na poziomie morza. 



