140 



Izoterma 8° biegnie od ujścia Warty do Odry doliną Warty, północną granicą 

 wyżyny Łódzkiej i dolinami dolnego biegu Pilicy, środkowego Wisły i dolnego Wie- 

 prza, ograniczając od północy wyżynę Lubelską i wkraczając za Chełmem na wyżynę 

 Wołyńską. Linja ta począwszy od Odry wciąż lekko opada ku południowi, a teraz, 

 przecinając wyżynę Wołyńską, czyni to wyraźniej aż do granicy tej wyżyny z wyżyną 

 Ukraińską, gdzie następuje wygięcie ku północy. Spotykając dolinę Dniepru w biegu 

 środkowym skierowywa się ku S E i, biegnąc granicą tej doliny i wyżyny Ukraińskiej 

 opuszcza ziemie polskie. 



Izoterma 9° tworzy owal między Wisłą a Sanem, a następnie, cofając się ku po- 

 łudniowi pod płytą Podolską, okrąża Odessę i biegnie do wybrzeży czarnomorskich. 



Izotermy kwietnia we wschodnich częściach swego biegu wyraźnie ulegają wpły- 

 wowi wciąż jeszcze oziębiającemu wielkiej płyty kontynentalnej, co uwydatnia się ich 

 znacznemi wygięciami się ku południowi. 



$ 34. Izotermy maja na poziomie morza. 



W miesiącu tym linje przebiegu jednakowych temperatur zmieniają kierunek bie- 

 gnąc z ENE ku WSW, gdyż kontynentalna wyżyna Środkowo -Rosyjska zdążyła już 

 silnie się nagrzać i wywiera wpływ ocieplający na znacznej przestrzeni ziem polskich, 

 gdzie nie dosięgają ochładzające wpływy morskiego klimatu Bałtyku. Dziedziną naj- 

 wyższej temperatury są kresy południowo-wschodnie, a izoterma najniższej temperatury 

 maja 9° przebiega wybrzeżem Kurlandzkiem od Messaragocem do Lipawy. Tuż obok 

 niej i równolegle do niej z zatoki Ryskiej, okrążając z północy i zachodu wyniesienie 

 pojezierza Żmudzkiego, a od Kłajpedy przez Bałtyk do mierzei Puckiej biegnie izoter- 

 ma 10° wkraczając na wschodnim krańcu wybrzeża Kaszubskiego na morze Bałtyckie. 



Izoterma 11° biegnie w zachodniej części ziem polskich znowu równolegle do po- 

 przedniej, od ujścia Odry wzdłuż wybrzeża Kaszubskiego, okrąża z południa zatokę 

 Gdańską i Świeżą, przecina Kurońską; od ujścia Niemna oddala się od izotermy 10°, 

 przecina pojezierze Żmudzkie, Dźwinę u jej dolnego przełomu i, kierując się ku 

 NEE, obrzeża północno-zachodni kraniec płyty Środkowo- Rosyjskiej. 



Izoterma 12° wkracza na ziemie polskie przez dolny bieg Odry, przecina pojezie- 

 rze Pomorskie, Wisłę w dolnym biegu, część pojezierza Prusko- Mazowieckiego i, wy- 

 ginając się ku północo- zachodowi nad wschodnią częścią tego pojezierza, dosięga do- 

 liny Kowieńskiej. Stąd przez wyżynę Swięciańską, przeciąwszy Dźwinę w biegu środ- 

 kowym i pojezierze Inflanckie, biegnie ku N E E obok źródeł Dźwiny. 



Izoterma 13° biegnie od ujścia Warty do Odry doliną Warty i południowym 

 skrajem pojezierza Kujawskiego, którego wpływ wygina ją ku południowi, do Włocław- 

 ka, gdzie przecina Wisłę. Stąd dolinami Narwi, Biebrzy i Niemna dosięga pasa 

 wyżynowego Mińsko- Wileńskiego, gdzie lekko wygina się ku południowi, aby wkrótce 

 znowu, wznosząc się nad doliną Berezyny i korytem górnego Dniepru, wkroczyć na 

 płytę Rosyjską pod Smoleńskiem. 



Izoterma 14° wybiega z Bramy Morawskiej i kierując się ku północy okrąża 

 wyżynę Małopolską z Jurą Krakowską oraz górami Kielecko -Sandomierskiemi, przecina 

 dolinę Pilicy i środkowej Wisły, i dalej wyżynę Łukowską, dążąc do ujścia Bugu. 



Izotermę 15° charakteryzuje falistość biegu. Wybiega ona z Bukowiny i dosięga 

 płyty Podolskiej, na którą wkracza w okolicy Kamieńca Podolskiego, wygiąwszy się 

 uprzednio silnie ku południowi wzdłuż doliny górnego Dniestru. Między Horodeńką 

 a Kamieńcem, znowu kierując się ku NE, przecina Dniestr i Płytę Podolską na linii 



