143 



Izoterma 16° oddziela zatokę Ryską od morza Bałtyckiego, -zatacza łuk na wscho- 

 dnim brzegu zatoki i, przecinając ją oraz rzekę Aa Liflandzką, biegnie ku wschodowi. 



Izoterma 17° biegnie od ujścia Odry ku wschodowi przez pojezierze Pomorskie; 

 okrąża deltę Wisły i dolinę środkowego biegu Niemna oraz pas wyżynowy Świę- 

 ciański do Witebska i, przecinając Dniepr pod Smoleńskiem, opada słabo ku połu- 

 dniowi na płycie Środkowej Rosyi. 



Izoterma 18°, wkracza na ziemie polskie w okolicy Zgorzelic, przecina Wartę po- 

 niżej Poznania, pojezierze Kujawskie i Wisłę pod Włocławkiem, dosięga Narwi pod 

 Łomżą i, dążąc dalej doliną tej rzeki, wkracza na wyżynę Wołkowyską. Następnie, 

 obniżając się ku południowi, ogranicza od północnej strony kotlinę Poleską, dosięga- 

 jcie prawie dolnego przełomu Prypeci. Stąd znowu wznosi się lekko ku północy przez 

 Dniepr, Soż i Desnę, wkraczając na płytę Środkowo -Rosyjską. 



Izoterma 19° wybiega doliną Sańsko- Wiślańską z przedgórzy Karpat Zachodnich, 

 dąży przez źródła rzeki Wieprz i górne biegi południowych dopływów Prypeci, prze- 

 biega wyżynę Wołyńską z lekkiem wygięciem ku północy, a wreszcie przecina Dniepr 

 przy ujściu doń Desny. 



Izoterma 20° biegnie z przedgórzy Karpat Lesistych, przecinając dolinę Dniestru, 

 do Kamieńca Podolskiego i dalej południowym skrajem płyty Podolskiej; wznosząc się 

 ku północy od spotkania się z rzeką Bohem przecina Dniepr w błizkości Kaniowa. 



Izoterma 21° biegnie, od środkowego biegu Dniestru, północnym brzegiem nizin- 

 nego wybrzeża Czarnomorskiego, a ostatnia 22° izoterma najwyższej temperatury sier- 

 pnia, wkracza z Mołdawii na skraj ziem polskich, biegnąc od Kiszyniowa do Odessy. 



§ 38. Izotermy września na poziomie morza. 



W miesiącu tym linje jednakowych temperatur są w dalszym ciągu niezbyt od- 

 chylone od równoleżników na południu i wschodzie ziem polskich, lecz biegną już je- 

 dnak w kierunku odwrotnym, pochylając się ku południowi, t. j. z W N W ku ESE 

 z wyjątkiem izoterm wybrzeża Czarnomorskiego, które zachowują jeszcze kierunek 

 miesięcy letnich. Natomiast izotermy w pobliżu Bałtyku kierują się wzdłuż jego wy- 

 brzeży. 



Izoterma 12° obrzeża zachodnie wybrzeże zatoki Ryskiej. Doliną Dźwiny Zacho- 

 dniej, dosięga górnego biegu Dniepru i przecinając go wkracza na płytę wyżynową 

 Środkowej Rosyi. 



Izoterma 13° biegnie z północy wybrzeżem Kurlandzkiem, obrzeżając pojezierze 

 Żmudzkie ze strony zachodniej. W dalszym ciągu izoterma ta przecina pojezierze 

 Prusko-Mazowieckie i idzie dalej doliną Środkowego Niemna i pasem wyżynowym 

 Wołkowyskim; wciąż zbaczając ku SE, przecina ona wspólną dolinę Ptycza i Berezy- 

 ny oraz Dniepr przy ujściu Sożu i biegnie dalej wprost ku wschodowi wgłąb Rosyi. 

 Podniesienie się izotermy 13° ku północy uwidacznia łagodzący w jesieni wpływ Bał- 

 tyku, który zaczyna wyraźnie przeważać na północnych częściach ziem polskich nad 

 wpływem szybko stygnącym z nadejściem jesieni płyt kontynentalnych i odsuwa izo- 

 termę niższej temperatury (12°) od południowo -zachodnich wybrzeży Bałtyku. 



Izoterma 14" biegnie od ujścia Warty do Odry przez Poznań i środkiem pojezie- 

 rza Kujawskiego do Wisły, którą przecina pod Włocławkiem, a dalej dolinami Wisły 

 Środkowej i Bugu, niziną Podlaską i południową granicą kotliny Poleskiej dobiega 

 Dniepru, przecinając go przy ujściu Desny. 



