145 



Izoterma 11°, wkraczając z Bessarabii, przecina Dniestr pod Kiszyniowem, a zdą- 

 żając ku wschodowi przez północną część wybrzeża Czarnomorskiego, przecina Dniepr 

 u dolnego jego przełomu. 



Izoterma 12", zupełnie równoległa do poprzedniej, obrzeża morze Czarne przez 

 limany Dniestru i Bohu, dosięgając ujścia Dniepru. 



§ 40. Izotermy listopada na poziomie morza. 



Kierunek izoterm prawie południkowy w częściach północnych, a zwłaszcza 

 u wybrzeży morza Bałtyckiego, pozostaje prawie równoleżnikowym w części południo- 

 wo-wschodniej ziem polskich, między morzem Czarnem a Dnieprem. Wpływ Bałtyku 

 zwalcza kontynentalizm płyty Środkowo -Rosyjskiej, odpychając lin je izotermiczne od 

 swych wybrzeży i wyginając je w kierunku południków, a wpływy wyniesień na połu- 

 dnio -zachodzie t. j. Karpat i płyty Podolskiej a później morza Czarnego cofają je 

 znowu ku równoleżnikom. Izoterma najniższej temperatury listopada na krańcach ziem 

 polskich 0° biegnąc z północy przecina Dźwinę w biegu środkowym i dąży przez Dniepr 

 pod Mohylowem, Soż i górną Desnę, odgraniczając płytę Środkowo -Rosyjską od dolin 

 dorzeczy Dniepru. 



Izoterma 1° wkracza z zatoki Ryskiej przez ujście Dźwiny Zachodniej; przecina- 

 jąc pasy wyżynowe Święciański i Mińsko- Wileński dosięga źródeł Niemna, a następnie 

 dąży dolinami Ptycza i Prypeci do Dniepru, przecinając go między Prypecią a Berezyną, 

 i biegnie doliną Desny, dążąc do płyty Środkowo- Rosyjskiej. 



Izoterma 2° wkracza również jak poprzednia z zatoki Ryskiej, między Messara- 

 gocem a cyplem północnym półwyspu Kurlandzkiego'i, biegnąc wybrzeżem Kurlandzkiem 

 równolegle do morza, obrzeża z zachodu pojezierze Żmudzkie i przecinając zatokę 

 Kurońską dosięga Świeżej. Przecinając pojezierze Prusko -Mazowieckie w kierunku 

 południka od zatoki Świeżej do połączenia Bugu z Narwią i biegnąc północnym skra- 

 jem wyżyny Łukowskiej dosięga niziny Podlaskiej i kotliny Poleskiej. Odgranicza 

 tę kotlinę i doliny południowych dopływów Prypeci od wyżyny Wołyńskiej i poniżej 

 Kijowa przekracza Dniepr. W przebiegu tej izotermy charakterystycznym szczegółem 

 jest wielki łuk ku zachodowi zatoczony dokoła wyżyn pojezierza Żmudzkiego i Prusko- 

 Mazowieckiego oraz granicą wyżyny Łukowskiej a pasa wyżynowego Wołkowysko- 

 Białowieskiego. 



Izoterma 3° wkracza z Bałtyku w zachodniej części wybrzeża Kaszubskiego i bie- 

 gnąc wschodnim brzegiem pojezierza Pomorskiego równolegle do dolnej Odry przecina 

 Wartę przy jej zbiegu z Notecią. Stąd zbacza ku SE i biegnąc między Odrą a War- 

 tą dosięga Jury Krakowskiej, przecinając ją u wybrzeża południowo-zachodniego. 

 Przecina następnie dolinę górnej Wisły; wkracza na przedgórza Karpackie między 

 Wisłą a Sanem i biegnie niemi do płyty Podolskiej, a następnie południową granicą 

 tej płyty do przecięcia z Bohem, skąd wkracza w niziny wybrzeża Czarnomorskiego 

 i wreszcie przecina Dniepr u jego progów. 



Izoterma 4 U biegnie z Europy Środkowej przez Sudety i Karpaty i przecinając 

 Mołdawię i Bessarabię w środkowym biegu Prutu i dolnym Dniestru dosięga limanu 

 Bohu i przecina Dniepr nieco powyżej jego ujścia. 



§ 41. Izotermy grudnia na poziomie morza. 



Kierunek linij izotermicznych jest w grudniu na północy ziem polskich zgodny 

 z kierunkiem południków, stopniowo zagina się ku SE, a w sąsiedztwie morza Czar- 

 Pam. Fizyogr. — T. XXIII. -Meteorologia. 19 



