160 



ciągnący się od przedgórza Karpackiego do połączenia Wisły z Sanem. Tak więc na 

 niewielkim względnie terenie, obejmującym wyżyny zamknięte dolinami Warty i Odry 

 z jednej a Sanu i Wisły z drugiej strony, wielka rozmaitość rzeźby powoduje ciekawe 

 stosunki temperatur, wywołane bezpośredniem sąsiedztwem względnie dużych wynio- 

 słości z zagłębieniami dolin rzecznych, a wyrażające się gęstością linij izotermicznych 

 i ich kształtem zamkniętym dokoła coraz wyższych terenów. 



Izoterma 17°, biegnąc z płyty Środkowo -Rosyjskiej, przecina Desnę w jej biegu 

 środkowym, Dniepr poniżej ujścia Sożu, wdłuż rzeki Prypeci biegnie kotliną Poleską, 

 poczem, przecinając ku poludnio -zachodowi zachodnią część wyżyny Wołyńskiej i pa- 

 smo Roztocza, wkracza w zapadlinę Pokucia, dosięga przedgórza Karpackiego u źródeł 

 Prutu, przecina je w części, i wkracza na niziny Mołdawii, dążąc ku południowi. 



Zamknięta linia izotermiczna, poniżej 17°, obejmuje płytę Podolską, wkraczając 

 na południu w dolinę środkowego Dniestru w okolicy Horodenki, a na północy na 

 wyżynę Wołyńską i przecinając Słucz, Horyń, Styr i Bug w ich biegach górnych. 



Izoterma 18° przecina Dniepr w biegu środkowym, cofa się ku południowi na 

 wyżynie Ukraińskiej, przecina Dniestr pod Jampolem, poczem kieruje się ku południowi 

 doliną rzeki Prutu. 



Izoterma 19° biegnie północną granicą niziny czarnomorskiej od Dniepru do Dnie- 

 stru, wkraczając nieco na wyżynę Ukraińską, a najwyższa izoterma czerwca na zie- 

 miach polskich 20° biegnie wybrzeżem morza Czarnego nad limanami Dniepru, Bohu 

 i Dniestru. 



Wygięcia izoterm wskutek podwyższenia temperatury występują dla czerwca 

 w dolinach Niemna i Wilii, Warty, Odry, a zwłaszcza Wisły i Sanu, a wskutek obni- 

 żeń na wyżynie Mińsko- Wileńskiej, pojezierzu Prusko -Mazowieckiem, wyżynie Mało- 

 polskiej (obniżenie b. silne, bo dosięgające 2°), na płycie Podolskiej i — słabsze — na 

 wyżynie Ukraińskiej między Dnieprem a Dniestrem. 



§ 51. Izotermy lipca na poziomie rzeczywistym. 



W lipcu izotermy na północo- zachodzie ziem polskich nad Bałtykiem nie są tak 

 gęste jak w maju i czerwcu, a natomiast skupiają się na południo- wschodzie, między 

 płytą Podolską a morzem Czarnem, dając duży gradient wzrastających temperatur. 



Izoterma 16° biegnie z zatoki Ryskiej wybrzeżem półwyspu Kurlandzkiego i wkra- 

 cza na morze Bałtyckie między Windawą a Lipawą. 



Izoterma 17° wybiega z południowego krańca zatoki Ryskiej, wygina się nieco ku 

 południo-wschodowi przecinając pojezierze Żmudzkie, przecina zalew i mierzeję Ku- 

 rońską, zatokę Gdańską i deltę Wisły, przez którą wkracza na pojezierze Pomorskie. 

 Na tej wyniosłości linja izotermiczna wygina się nieco ku południowi wskutek obniże- 

 nia temperatury, i biegnąc dalej ku zachodowi przecina Odrę w jej dolnym biegu. 

 Na północo-wschodzie ziem polskich istnieje duży obszar, obejmujący dolinę środko- 

 wej Dźwiny od Wielkich Łuk do Nowego Korolewa, mający również temperaturę po- 

 niżej 17°, jakkolwiek inne stacye tego obszaru mają temperaturę wyższą. Temperatura 

 poniżej 17° panuje w tym miesiącu także na znacznej części pojezierza Prusko-Mazo- 

 wieckiego. 



Druga linja izotermiczna 17° biegnie przez Karpaty Wschodnie, a następnie przez 

 przedgórza Karpat Zachodnich, znowu wstępuje na góry Karpackie w dolinie górnej 

 Wisły, przebiega Bramę Morawską i północnym skrajem Sudetów biegnie ku północo- 

 zachodowi. 



