115 



ścieniem roślinności solankowej porasta roślinność niehalofitowa. W wielu miejscach 

 daje się obserwować, jak ta ostatnia stopniowo wdziera się na tereny, w sól mniej 

 zasobne, wypierając powoli gatunki solankowe. Z gatunków, które pierwsze wkraczają 

 w region roślinności halofitowej, należy wymienić Janciis lamprocarpus i Agrostis alba, 

 nie mówiąc już o Carex vulpina, występującej wzdłuż strumyków z wodą słoną razem 

 z halofitami. 



Ze źródeł siarczano-słonych na szczególniejszą uwagę zasługuje źródło w Ow- 

 czarach, leżące na południo - wschód od Buska w kotlinie, otoczonej pagórkami 

 marglowemi. W wodach stojących tuż przy źródle występują tu 2 gatunki halofito- 

 we niezmiernie rzadkie dla flory całego Królestwa Polskiego. Są to Zannichellia pa- 

 lustris L. var. pedicellata i Ruppia maritima rostellata. Pierwsza z tych roślin 

 była tu znaleziona po raz pierwszy przez niestrudzonego florystę polskiego ś. p. prof. 

 Jastrzębowskiego, drugą z nich po raz pierwszy ja tutaj odkryłem. Dla Zanni- 

 chellia pedicellata Owczary były dotąd jedynym stanowiskiem w Królestwie. W cza- 

 sie moich wycieczek przekonałem się, że występuje ona jeszcze w Skorocicach w sta- 

 wie dworskim we wsi Nadole w stawie, również w blizkości gipsowych utwo- 

 rów położonym. Dla Ruppia maritima Owczary są jedynym tylko stanowiskiem 

 w Królestwie, obydwa te gatunki należą do roślin wodnych, przytwierdzonych do dna 

 i zostających pod wodą, a ponieważ występują w zamkniętych zbiornikach, nie połą- 

 czonych za pomocą rzek, więc o zawleczeniu przez wodę w nowszych czasach nie 

 może być mowy. Z drugiej zaś strony występowanie ich na badanym terenie razem 

 z innemi również rzadkiemi gatunkami wyklucza przypadkowość zawleczenia inną dro- 

 gą, nabiera znaczenia teoretycznego i musi być przez nas szczegółowiej rozpatrzone. 



Zannichellia palustris L. [i (pedicellata Fr. [sp.]) występuje w słonej wodzie 

 w Królestwie tylko nad dolną Nidą; pozatem w całej Europie sporadycznie. 



Ruppia maritima L. var. rostellata Koch. w Królestwie Polskim występuje tylko 

 w słonej wodzie w Owczarach; w Rosyi na wybrzeżu m. Bałtyckiego i zatoki Fińskiej, 

 w południowo zachodniej Finlandyi, nad Czarnym morzem i w przyległych limanach; 

 w Niemczech na wybrzeżu mórz Niemieckiego i Bałtyckiego, a oprócz tego w kilku 

 miejscach w północnej części. Pozatem w Europie przeważnie na wybrzeżach mórz. 

 Północna Afryka, zach. Azja, Północna Ameryka. 



Roślinność źródeł siarczanych albo wcale nie wykazuje charakteru halofitowego, 

 albo w b. nieznacznym stopniu. Największe i najmocniejsze źródło siarczane w Bu- 

 dach po drodze z Buska do Szydłowa, wypływające z zabagnionej miejscowości, jak 

 również i odpływający strumyk, na znacznej odległości są zupełnie pozbawione wszel- 

 kiej roślinności wyższej, kwiatowej, co pochodzi prawdopodobnie ze znacznych ilości 

 zawartego w wodzie siarkowodoru, zabójczo wpływającego na roślinność. Około in- 

 nych źródeł siarczanych spotykają się najczęściej Scirpus maritimus, Scirpus Taber- 

 naemontani, Carex vulpina, Carex distans, Phragmitcs communis, Triglochin palu- 

 stris, Trifolium fragiferum, Alopecurus geniculatus, a w wodach stojących Zannichellia 

 palustris L. i Polygonum pectinatus var. scoparius Wal/r. 



Na zakończenie tego rozdziału podaję listę gatunków, występujących na podłożu 

 zasolonym. Stopień zasolenia gruntu decyduje o ugrupowaniach roślinności solanko- 

 wej na wytrwałe halofity, słabe halofity i wreszcie gatunki, znoszące zasolone podłoże. 



a) wytrwałe halofity: 

 Spergularia salina. 

 Atropis distans (Poa salina). 



b) słabe halofity: 



Atriplex hastatum var. salinum. 

 Tetragonolobus siliquosus. 



