153 



ogólnej ilości. O ile w roślinności ruderalnej mają przewagą gatunki trwale, o tyle 

 znowu wśród chwastów polnych na pierwsze miejsce wysuwają się gatunki roczne. 

 Procentowość tych ostatnich znacznieby wzrosła, gdybyśmy wykluczyli ze spisu gatunki, 

 które jakkolwiek zaliczyłem do chwastów, jednak skupiają się po brzegach pól i na 

 miedzach. Przewagę tę na polach uprawnych gatunki roczne zawdzięczają wyłącznie 

 człowiekowi, który niszczy gatunki trwałe i ułatwia egzystencyę roślinom rocznym. 

 Z pośród gatunków wspólnych dla miejsc ruderalnych i pól również wysuwają się ga- 

 tunki roczne, które, będąc stale wypierane z placówek, gdzie się tworzy normalna 

 formacya roślinna lub rozwijają gatunki trwałe roślinności ruderalnej, starają się wy- 

 zyskać dla swego rozwoju każde wolne od konkurencyi miejsce. Ta niewybredność 

 i niestałość gatunków rocznych znajduje wyraz niekiedy w zmianie składu florystycz- 

 nego pól: zjawiające się w jednym roku gatunki w drugim giną zupełnie, zależnie od 

 sposobu uprawy gleby, siewu i t. p. 



Najmniejsze wahania spotykamy u roślin dwuletnich, odznaczających się większą 

 stałością i zajmujących pośrednie stanowisko między gatunkami trwałymi i rocznymi. 



Wyżej wyliczone gatunki należą do 31 rodzin roślinnych, przyczem największą 

 ilość przedstawicieli posiadają następujące rodziny: 



Compositae 25 gatunków. 

 Cruciferae 16 gatunków. 

 Caryophyllaceae \ 

 Papilionaceae \ 11 gatunków. 

 Boraginaceae 10 gatunków. 



Część III. 

 Pochodzenie flory i fazy jej rozwoju. 



Po przejrzeniu naturalnych zespołów roślinnych, dających pojęcie o florze oko- 

 licy, postarajmy się odpowiedzieć na pytanie, czem się różni ta flora od innych miej- 

 scowści kraju i jakie warunki złożyły się na jej wytworzenie. Okolice Buska, stano- 

 wiąc zaledwie nieznaczną część wyżyny Małopolskiej, pod względem botanicznym po- 

 siadają znamiona, jakie cechują roślinność tej ostatniej. To też mówiąc o tej części* 

 z konieczności wypadnie nam potrącać o całość i poruszać ogólniejsze zagadnienia. 

 W przeciwnym bowiem razie rozważania nasze byłyby urywkowym fragmentem, nic 

 związanym w całością nicią wzajemnej zależności, a wysnute wnioski, słuszne dla 

 części, w zastosowaniu do całości mogłyby nie mieć należytego oparcia faktycznego. 



W florze omawianego terenu uderza nas przedewszystkiem znaczna ilość gatunków 

 charakterystycznych, rzadkich, które w północnych częściach Królestwa Polskiego nie 

 występują. Są to elementy starszej flory, wśród których znajdują się formy wymiera- 

 jące, szczątkowe, czyli relikty. 



Ponieważ wyrażenie „relikt" jest niekiedy różnie pojmowane, przeto w celu unik- 

 nięcia nieporozumień zaznaczamy, że zgodnie ze Schróterem 1 ) i Warmingiem 2 ) 

 pod „reliktem" w ścisłem tego słowa znaczeniu rozumiemy formę wymierającą, która 



>) Friih i S c li r o t e r (16), str. 385. 

 ») W a r m i n g (47), str. 402. 



Pam. Fizyogr. T. XXIII. Botanika. 20 



