ST. DOBORZYŃSKI. — ZŁOŻA MINERAŁÓW NA WAPIENIU. J3- 



Pod kierunkiem profesora W. Aleksiejewa przez studentów Instytutu 

 Górniczego w laboratoryum tegoż instytutu został dokonany przed dwo- 

 rna laty cały szereg analiz chemicznych glin ogniotrwałych z miejsco- 

 wości objętych moim opisem. 



Otóż z analiz tych dla scharakteryzowania glinek z chemicznego 

 punktu widzenia układam następującą tabliczkę, w której zamieszczone 

 są liczby średnie dla każdej miejscowości. 





HÓj-f-COj 



SiO ; 



Fe.,0 3 





CaO 



MgO 





12,92 



46,02 



3,95 



35,53 



1,16 



0,25 



Nowa - wieś 



14,80 



43,96 



1,61 



38,36 



0,50 



0,35 



Mierzęcice 



13,48 



49,91 



1,36 



34,66 



0,61 



0,49 



Zawada 



13,92 



47,69 



1,30 



35,45 



0,47 



0,82 





11,54 



57,18 



1,68 



28,25 



0,59 



0,49 



Wypada żałować, że analizy te nie uwzględniły ciał znajdujących 

 się w tych glinach w drobnych ilościach, których poznanie aczkolwiek 

 nie ma znaczenia z technicznego punktu widzenia, lecz naukowo mo- 

 głoby się przyczynić do wyjaśnienia sprawy powstania tych złóż. Nad- 

 to nie uwzględniono charakteru ciał składowych gliny — ciała niejedno- 

 rodnego. 



W jednej z prób gliny mierzęcickiej znaleziono kwas tytanowy i to 

 w dość znacznej ilości, bo do 3%- Należy tu zaznaczyć, że względnie 

 małe wahania w ilościach części składowych glin tych, dają się wyją- 

 śnić z jednej strony przez jednakowy ich charakter geologiczny, a z dru- 

 giej strony przez tę okoliczność, że analizowano gliny, które praktycz- 

 nie uznane zostały za dobre, co znów przesądza z góry pewien ich skład 

 chemiczny. 



Zabarwienie glin na różowo, idąc za zdaniem inżyniera Miklaszew- 

 skiego i wbrew profesorowi Aleksiejowowi, który objaśnia je przez obec- 

 ność tlenniku żelaza, uważałbym za wywołane przez związki manganu. 

 Zabarwienie żółte, sądziłbym natomiast, powodują związki żelaza (glina 

 zwykle mierna), niebieskie i fioletowe — tytanu i nareszcie ciemno-szare 

 — ciała bitumiczne. Gliny wogóle należy uważać za bardzo dobre, szcze- 

 gólniej różowe. 



Przytaczam tu dla porównania dawniejsze analizy Miklaszewskiego 

 w których gliny podzielone są podług barw. 



