38 



DZIAŁ III. — BOTANIKA I ZOOLOGIA. 



Bugu, Niemna i Prypeci. Mimo tego miejscowość ta wydaje się do- 

 skonałą płaszczyzną. 



Prócz wielkiej obfitości rzek i rzeczek, na Polesiu widzimy także 

 ogromną ilość jezior, z których wiele należy do znaczniejszych. Jezioro 

 Kniaź albo „Żyd", znajdujące się na północ od Prypeci w powiecie mo- 

 zyrskim, należy do największych, posiada bowiem koło 10 kilometrów 

 długości (szerokość około 5 kilometr.). Do znaczniejszych także należą: 

 Pohość (powiat piński), Wygonowskie, Sporowskie, Lubiaź, Białe, Tur 

 (powiat kowelski na Wołyniu), cała grupa jezior włodawskich (powiat 

 włodzimierski na Wołyniu) i t. d. Wogóle są teTjeziora ugrupowane po 

 nad Prypecią (w mniejszej lub większej odległości), w zachodniej części 

 jej biegu. 



Brzegi rzek i jezior są niskie, błotniste, często niewyraźne. Trudno 

 nieraz orzec, gdzie kończy się jezioro, gdyż otaczające bagna powodują 

 przejście od wody do lądu nieznaczne i łagodne. Tylko w południowej 

 części Polesia (na Wołyniu) widzimy brzegi rzek wyższe, często nawet 

 podnoszące się nad rzeką w kształcie ścian '). W zachodniej części Po- 

 lesia nad Dnieprem koło Łojowa, Żłobina, Rohaczewa... brzegi są tak- 

 że dosyć wyniosłe, jak również nad Prypecią koło Mozyrza i Czar- 

 nobyla. 



W czasie wylewów wiosennych rzeki niektóre zlewają się ze sobą 

 i tworzą niekiedy ogromne przestrzenie wodne. Najbardziej pod tym wzglę- 

 dem odznacza się „Zarzecze" pińskie (obszary za Piną naprzeciw Piń- 

 ska), oraz niektóre bagniste okolice nad Jasiołdą. Tanfiliew opowiada, 

 że bagna nad tą ostatnią rzeką w obrębie jezior Sporo wskiego i Czar- 

 nego, w czasie roztopów wiosennych, zlewają się z niemi w jedno ogrom- 

 ne jezioro. Wskutek czego można przejechać na łódce z Piasków do 

 Oborowa (23 wiorsty), do Hoszczy (26 wiorst) i do Chomska (16 wiorst). 

 Jezioro w takim czasie zajmuje 28 wiorst na długość i 20 wiorst na 

 szerokość, nie licząc przedłużenia jego wzdłuż łożyska Jasiołdy (Bołota 

 i torf. p. 7). 



Nie trzeba prawie dodawać, że wskutek bardzo łagodnych nachy- 



>) Nie mogę jednak zgodzić się ze zdaniem ks. Gedrojcia, który nie uznaje jednostaj- 

 ności Polesia i nie waha się wygłosić następującego twierdzenia: „Przytem uwidoczniło się, 

 że zapewnienia niektórych z moich poprzedników w badaniu Polesia, jakoby odznaczało się 

 ono niezwykłą jednostajnością, że w jego obrębie nie można znaleść odsłoniętych pokładów 

 i że brzegi rzek są tu tak niskie, że nie pozwalają sądzić o geologicznej budowie kraju, — 

 są zupełnie nieuzasadnione". (Predwariticlnyj otrzot o geolog, izśłedow. w PoUssii. Izw. ge- 

 Ołog. Komit. 1880 vol. V p. 320) Sądzę, że gdyby ks. Gedrojć badał środkową część Pole- 

 sia, a Dietylko południowe i wschodnie jego kresy, byłby zupełnie innego zdania. Nie zwa- 

 żając na niektóre wyjątki, Polesie należy uważać pod każdym względem jako krainę nadzwy- 

 czaj monotonną. 



