J. PACZOSKI. — o FOKMACYACH ROŚLINNYCH. 



79 



Facya roślinności bfotno-łącznej 



Naj obszerniej rozwiniętą formacyą tego typu, są tak zwane na Po- 

 lesiu „hala", czyli ogromne błotniste płaszczyzny, pokryte zazwyczaj wy 

 sokiemi roślinami błotnemi i pozbawione drzew i krzewów. Tylko nie- 

 wielkie krzaczki niektórych gatunków wierzb (Salix) wystają tu i owdzie 

 z pomiędzy morza traw. Analogia hał poleskich ze stepami jest, wiel- 

 ka. Jak tu tak i tam doskonała płaszczyzna jest tłem, na którera wy- 

 stępują rośliny trawiaste, wzbogacające glebę, wskutek gnicia części nad- 

 ziemnych, jak też i podziemnych, w materye organiczne, nadające jej 

 ciemną barwę. Rozrost traw na stepach i hałach jest do pewnego stop- 

 nia przyczyną tamującą rozwój roślinności drzewnej. Cała różnica pole- 

 ga na tern, że na stepach występują rośliny kserofilowe (wymające suchej 

 gleby i suchego powietrza), gdy na hałach widzimy ich antagonistów, 

 t. j. rośliny hydrofilowe (wymagające do swego rozwoju wilgoci). Ro- 

 śliny stepowe należą do kategoryi nie mogących się obejść bez znacz- 

 nej ilości powietrza w glebie (dla oddychania korzenił, rosnące zaś na 

 hałach zadawalniają się względnie bardzo małą ilością powietrza, gdyż 

 zawsze wilgotna, zadarniona mchami, a często nawet pokryta wodą gle- 

 ba nie może być tak łatwo zaopatrzona w tlen, jak sucha i przewiewna 

 gleba stepowa. Ze względu na przynależność do działów systematycz- 

 nych, rośliny stepowe dają większy procent gatunków dwuliścieniowych, 

 gdy rośliny błotne przeważnie należą do jednoliściennych. Na tem ' koń- 

 czą się różnice stepów i hał. Zresztą jak jednej tak i drugiej katego- 

 ryi rośliny wymagają do swego rozwoju pewnego natężenia promieni 

 słonecznych, jak jedne tak i drugie należą prawie wyłącznie do roślin 

 trwałych i t. d. Pod względem zaś uspołecznienia są to kompletnie utwo- 

 ry analogiczne. Jak stepy tak i hała przedstawiają krańcowe stadyum 

 w rozwoju formacyj trawiastych. Poza niemi może tylko nastąpić zale- 



półw. skandynawskiego wszędzie i. W Królestwie (u Rostaf. nie wyliczono nawet stanowisk > 

 i Galicyi (także i u Knappa nie wyliczono stanowisk.) zdaje się być częstym, chociaż 

 według moich obserwacyj, rośnie on nie we wszystkich lasach. O ile mogłem zauważyć, 

 w Galicyi rośnie on .w lasach pokrywających wzgórza, przyczem razem z nim często wy- 

 stępują takie gatunki roślin rAposeris foetida, Luzula albida, Gentiana asclepiadea), któ- 

 rych również nigdy na prawdziwej równinie nie widziałem. Od południowej Europy 

 zasiąg przez Krym, Azyą mniejszą, Kaukaz i t. d. dosięga Himalajów. Osobny zasiąg 

 w Japonii. 



Gilibert (FL lith. V. p. 184) mówi, że widział bluszcz w lasach nad Bugiem kolo Krze 

 ścia. Czy jednak w obrębie Polesia? 



