IC. LAPCZYŃSKI. Z rOWIATU TltOl^K 1 KCO IH) S7,C/,AWNIcr. 93 



Szlamowanie w jjazieukacli niezupełnie odniosło pozjadany sliutel<: staw przy 

 ti-atrze już olcryły wodorosty, a na Icanałacli w stronie Moliotowa i na stawie ])rzy 

 koszarach, na północ od posągu Sobieskiego zjawiła się ^/r^/^c/ła (Oenan tli e plie- 

 landriuni Lnik.) w niebywałej przed szlamowaniem ilości. Okazy dorodne. Nie- 

 któi e dete, czlonkowate łodygi doszły w jesieni grubości luf karabinowycłi, nie naj- 

 nowszego kalibru z wylotem 7 mm., ale dawnych, gdy karabin skałkowy ważył 

 12 funtów. 



Na odsepiska wiślane poszedłem, żeby odwiedzić szczuplij; kolonią vi(')-:l»/ 

 ostrolisłurj (Salix acutifolia Wild.=S. pruinosa Wend.=S. daphnoides 

 var. acutifolia W i lid. (sp.). 



W roku 1890 Wisła przez cale lato miała wyjątlcowo nizki stan wody i na 

 l)iaszczystych ławach zazieleniły się l ozmaite rośliny, głównie wiei'zby, o czem (jpo- 

 Aviedziałeni swego czasu we Wszechświecie (Nr. 4G. 1890). W ciągu zimy 189(»y91 

 cała ta rośliimość pod lodem wyginęła, zostały się tylko icicrzhi/ ostroUstne, które 

 i drugą zimę z roku 1891/92 pod lodem przetrzymały, o czem referowałem znowu 

 we Wszechświecie (Nr. 25, 1892), więc tam odsyłam, kogo te rzeczy bliżej 

 zajmują. 



Dnia 20 czerwca lannym pociągiem wyjazd z Warszawy do Krakowa. Wy- 

 minąwszy długie szeregi budynków kolejowych, skoro się podróżny znajdzie za 

 miastem, na Czystcm, uderza go sprzeczność zupełna wschodniej i zachodniej strony 

 W^arszawy, 



Na brzegu prawym Wisły, za Pragą: nizko, wilgotno, piaski i borki sosnowe; 

 na lewym brzegu, na Czystem, okolica wzniesiona, sucha, niema piasku, ale glina 

 urodzajna, która przynęciła ogrodników i gęsta szachownica sadów wiśniowych, 

 podszytych agrestem i porzeczkami oraz ogrodów warzywnych ciągnie się daleko 

 przy kolei żelaznej. Przeciwieństwo wschodniej i zachodniej strony Warszawy 

 objaśnia jeden rzut oka na mapę geologiczną Siemirad;;5kiego i Dunikowskiego. Za 

 Pragą aż do Bugu, o czem już była mowa, leży piaszczyste aluviuin, gdy tymczasem 

 Warszawa i jej najbliższe zachodnie sąsiedztwa rozłożyły się na najstarszych for- 

 macyach trzeciorzędowych. Różnorodność dwu przeciwnych stron Warszawy ma 

 jednak rys wspólny: tu i tam równina. A że równina bez zarzutu, dowodem droga 

 żelazna warszawsko-wiedeńska. Za Czystem przed Włochami robi lekki zakręt ku 

 południowemu zachodowi, a od tego miejsca idzie aż do rzeki Rawl<i 54 Ahi prosto 

 jak strzelił bez najmniejszego zagięcia. 



Minąwszy Włochy, oko obejmuje coraz rozleglejsze obszary pól. Zboża 

 piękne, bo choć już wyminąłem owe gliny trzeciorzędowe, mapa nową naznacza 

 glinę — dolną lodowcową. 



Pierwsza stacya od Warszawy — Pruszków, co rok się więcej zaludnia, przeista- 

 czając się z wioski mazowieckiej na osadę fabryczną. Ze wszystkich stacyj między 

 Warszawą i Krakowem Pruszków jest najniżej położony. Niżej od stacyi war- 

 szawskiej o 17 ni. To też wody z Pruszkowa i z obok położonego Helenowa, nie- 

 niogąc się dostać przez wyżej położone okolice Warszawy do Wisły, płyną do niej 

 dalszą drogą: naprzód do rzeki Utraty, a potem razem z nią do Bzury. Hełenów 

 swoje wody oddzielnie ołiarowuje Utracie. 



