A. ZALEWSKf. Z DZIEDZINY STAUOŻYTNICTWA . 



10 



W Starorypinic, tu jest w miejscowości, ^'dzic; się znajduje! jedno z giod/i.sk 

 opisanych powyż(j, otrzynialcni od dziedzica tejże posiadłości, pana Z. J*i\viiicIiicf,'o, 

 siekierę dyorytową, przetracona im/.y otworze. Siekiera ta jest ciekawa z dwu 

 ważnycli przyczyn i dlatego nuisze siy tu nad ni;], nieco zastanowić. 



Dziura w niej nie jest prze\Viercona na wylot, lecz tylko do trzcdi (zw;ii-- 

 tych głębokości; zapewne przy świdrowaniu siekiera pękła, gdyż odłam nia wy- 

 gląd bardzo stary i równic nadwietrzały, jak i pozostała powierzclinia siekieiy. 

 Niedowiercony otwór, pierścicuiowato ochwytujący środkowy czop, czyli rdzeń (u;i 



a 



Fig. 5. Radio granitowe niewykoiiczone (V) z Okalcwa, '/j wielkości iia'inalii( j. 



nieszczęście w tym przypadku bardzo nizko odłaniany), pokazuje wyraźnie, jakich 

 używano narzędzi, ażeby go wykonać. Otóż si)0sóh wiercenia dziury jest już od- 

 dawna znany na zachodzie, u nas jednak rzadko kto ma o tern dokładne pojęcie, 

 każdy to tłumaczy inaczej i dlatego muszę wręcz powiedzieć, że nawet nieco zbli- 

 żone do prawdy przedstaAvicnie rzeczy (naprzyklad i)rzy i)()mocy patyka, lub ga- 

 łęzi bzow-ych, po iiprzcdniem wyjęciu z nich rdzenia) nie wytrzymuje zu])ełnie 

 krytyki. 



Otwór w kamiennych (serpentynowych, dyorytowych i t. p.) siekieracli czy- 

 niono za i)omocą różnej grubości kości zwierzęcych, w śroftku luistycli, ohracaj/ic 

 je szybko około icli osi i podsypując ciągle nnałkiego })iasku. A\' miaię wierce- 

 nia dziury i kość się ścierała, zdaje się jednak, żc przy pomocy jednej kości zdo- 

 łano pizcświdrować otwór w jednej siekierze dyorytowej. a tem bardziej w ser- 

 pentynowej. Czynność wiercenia wykonywano pewno albo jiizy użyciu smyczka 

 (wprawiającego kość w szybki obrót), albo też koła z umocowaną na nicm korbą, 



