12 



U nas niezbyt częsty. Znalazłem go trzy razy po jednym okazie. Kujawy, Ka- 

 linowiec 10 Kwietnia 1906. Zgorzała kolo Piaseczna 9 lipca 1907 i Żerań 25 Kwie- 

 tnia 1912. 



Podrodzaj Coelambas Thomson. 



Zaliczany dawniej przez wielu autorów do rodzaju Hydroporus przez niektórych 

 zaś do poprzedniego rodzaju Hygrotus widocznie na zasadzie powierzchownego podo- 

 bieństwa wielu gatunków. Tak też i jest w istocie, gdyż polowa niemal należących tu 

 gatunków ma ciało kulkowate, pękate, inne znów są więcej wydłużone, przypłaszczone 

 i zbliżone do rodzaju Hydroporus. Różnice między cechami tych dwóch rodzajów, 

 t. j. Coelambas i Hydroporus są niezbyt wybitne, polegają zaś głównie na odmiennem 

 ukształtowaniu łapek obu płci. Łapki samców szczególnie u pierwszej pary są silnie 

 rozszerzone, podobnie jak u szczypawek Carabidae i Carabicidae. Nadto łapki pierw- 

 szej i drugiej pary nóg u obu płci są tak samo czterostawowe, jak u Hydroporus, 

 tylko trzeci ich członek nie rozdziela się głęboko na dwie części osadzeniem czwarte- 

 go, t. j. ostatniego. Samce od samic różnią się odmiennym wyglądem wierzchu ciała, 

 a mianowicie samce są połyskliwe i poznaczone silnemi naklóciami po wierzchu, zaś 

 samice są matowe albo bardzo drobno i niezmiernie gęsto ponakłówane lub też na- 

 kłócia te zaledwie są gołym okiem dostrzegalne, a widoczne są dobrze przy użyciu 

 drobnowidza. 



C. polonicus Aube. Dł. c. 4—4,5 mm. Eig. 9. 



Głowa dość duża, węższa wszakże od górnego brzegu przedkarcza, które znów 

 jest węższe od samej nasady pokryw i zarysem swym wyraźnie się od tychże oddziela. 

 Jest ono niemal czworokątne, równej szerokości od strony osadzenia głowy jako też 

 i od strony pokryw, po bokach trochę wyokrąglone. Cały kształt ciała jajowaty, co- 

 kolwiek wydłużony, z wierzchu i od spodu dość wypukły. Głowa i przedkarcze 

 u samców połyskliwe, drobnemi nakióciami poznaczone, naklócia te u nasady przed- 

 karcza są wyraźniejsze i zbiegają się w dość szerokie ku górze gubiące się pasmo. 

 Pokrywy cokolwiek grubiej ponakłówane niż przedkarcze. Środkiem pokryw niemal 

 na połowie ich szerokości, począwszy od nasady, mieści się wzdłuż biegnąca z głę- 

 bokich podłużnych nakłóć ułożona prążka, która się gubi w połowie długości pokryw. 

 Powierzchnia pokryw u samców, również jak i całego ich ciała, jest jakby polerowana, 

 natomiast całe ciało samic jest zupełnie matowe, pokryte bardzo gęstemi i bardzo 

 miałkiemi nakłóciami. Grubsze linijne prążki na pokrywach są zaledwie widoczne, 

 a nakłócia ich gubią się w ogólnej ilości drobniejszych. Nadto samice mają przed- 

 karcze w pośrodku samym naznaczone dość dużem podłużnem przecinkowatem nakłó- 

 ciem na tle czarniawem. 



Ogólna barwa podkładowa u obu płci jest jasno-szaro-żółto-ochrowa. Na pokry- 

 wach uwydatnia się wielka mgława plama ciemniejszej barwy, wyraźniej zarysowana 

 u samców niż u samic, ale u obu płci o granicach naciekniętych. W ułożeniu zary- 

 sów tej plamy znać dążność do tworzenia się nieraz bardzo symetrycznie skośnie uło- 

 żonych drobniejszych, mniej więcej równo rozstawionych, poprzerywanych pasem. 

 Zazwyczaj nasada pokryw i bok ich są na dość znacznej szerokości jaśniejsze żółto- 

 ochrowe, z głęboko zachodzącymi różnie ukształtowanymi wyskokami. Opisane ubar- 

 wienie i rysunek u żywych i świeżych okazów jest mniej wydatne aniżeli u mocno 

 wyschniętych. 



Owad podczas chwytania skacze dość wysoko i łatwo się wymyka z pod palców. 

 Rozprzestrzenienie tego gatunku w naszej strefie nie jest ściśle oznaczone. Z ob- 



