203 



40. Numeriis squammariim in linea laterali. Ilość łusek w linii nabocznej (Sq.). 

 (Ilość tych łusek w linii nabocznej oznacza ilość szeregów poprzecznych łusek na 

 ciele okazu). 



41. Numeriis sąuammaram supra lineam latetalem. Ilość łusek nad linią na- 

 boczną. (Liczą się łuski wzdłuż jednego z szeregów poprzecznych, od początku np. 

 płetwy grzbietowej do linii nabocznej). 



42. Numeriis sąuammaram infra lineam lateralem. Ilość łusek pod linią na 

 boczną. (Liczą się łuski wzdłuż jednego z szeregów poprzecznych, poczynając od 

 linii nabocznej po krawędź brzuszną). (Ilość łusek, czyli ilość szeregów łusek w kie- 

 runku poprzecznym i podłużnym ciała ryby, wypisuje się w formule sposobem uastę- 



12 13 



pującym: Sq. 100 — ^ 102. Cyfry 100 — 102 oznaczają, że w linii nabocznej ma- 

 1 / — 18 



my 100 — 102 łusek, czyli tyleż szeregów poprzecznych, cyfry zaś 12 — 13 - 17—18 

 wskazują, że szeregów łusek nad linią naboczną jest 12 — 13, a pod linią naboczną 

 jest 17—18). 



43. Numeriis vertebrarum. Ilość kręgów w szkielecie. (Vert.). 



44. „ costarum. Ilość żeber w szkielecie. (Cost). 



45. „ appendicum pyloricarum. Ilość wyrostków przyjelitowych. (Ap. pyl.). 



46. „ radiorum branchiostegorum. Ilość promieni błony skrzelowej. 

 (Rad. br.). 



47. Numeriis spinarum branchialium. Ilość promieni, albo kolców skrzelowych. 

 (Sp. br.j 



48. Pondus totius corporis. Waga całego ciała. (P. corp.). 



49. „ ovariarum. Waga worków skrzelowych. (P. ov.). 



50. Numerus ovorum. Ilość ziarenek ikry. (Ov.). Waży się 100 ziarenek ikry 

 i przez znalezioną wagę dzieli się waga worków ikrzanych). 



"51. Diameter ovorum. Średnica ziarenek ikry. 



Powyżej wskazane obejmują najważniejsze szczegóły, konieczne przy do- 



kładnym opisie gatunków i odmian tych gatunków. 



Dla obliczenia ilości kręgów i par żeber konieczne są szkielety; te, sporzą- 

 dzone w zakładach preparacyjnych, drogo kosztują, trzeba więc samym umieć prepa- 

 rować szkielety ryb; wprawdzie nie będą one tak estetycznie wyglądały jak kupne, 

 ale przy pewnej wprawie starczyć mogą na wszelkie potrzeby, wymagane przez syste- 

 matykę dla celów porównawczych. Dla każdego gatunku wymaga się po kilka szkie- 

 letów samców, samic i młodych okazów. (Ilość kręgów bywa niestała). Sposób naj- 

 prostszy preparowania szkieletów ryb, używany przezemnie, podaję niżej: Okaz wy- 

 mierzony, opatrzony .Nb i najdokładniej zdeterminowany, kładzie się do naczynia 

 i z kranu kipiącego samowaru puszcza się cienki strumień wrzącej wody na powierz- 

 chnię okazu, poczynając od głowy; w ten sposób obwarza się skórę, a następnie 

 mięśnie. Mięśnie obwarzone oczyszcza się zaraz z łatwością pincetkami i nożykiem, 

 postępując kolejno od głowy do ogona. Taka jest ogólna wskazówka; resztę uzu- 

 pełnia wprawa, doświadczenie i zamiłowanie do pracy. Chęć przemaga wszelkie 

 trudności. 



Jakkolwiek wymierzanie nie jest rzeczą trudną, lecz dobre wymierzanie nabywa 

 się tylko przez dłuższą wprawę. Przy wymierzaniu koniecznością jest przestrzegać 

 pewne wskazówki, które tu w krótkości przytoczę. 



Najlepiej jest wymierzać okazy świeżo złowione, śnięte, które już przebyły pe- 



