44 



lub brzuścu irys. 7). Niekiedy kilka linii falistych o różnych łukach fal, przecina 

 się ze sobą, jak to widać na fragmencie brzuśca nr. 8 na tejże tabl. IX. 



Guzy na ścianach naczyń małe i duże, wypukłe i spłaszczone, napotykają się 

 tu dość licznie — przy brzegach naczyń na szyi, brzuścach i przy dnach. Xa tabl. 

 VI — L na rys. 1 widzimy skorupę z guzem maleńkim, na rys. 2 — guz średniej wiel- 

 kości. Trafiają się też, choć rzadziej, guzy podwójne parami obok siebie, jak na 

 rys. 3. 



Ucha przedstawia tabl. VI — L Rys. 4 wyobraża tu skorupę z otworkiem okrąg- 

 łym przy brzegu naczynia dla przewleczenia sznura do noszenia lub wieszania; na 

 na rys. 5 uszko maleńkie z otworkiem. Ucho duże zwykłe pionowe, dobrze wypalo- 

 ne, przedstawia rys. 7 tejże tablicy, jedno z nich na rys. 6 zdobne jest w dołki 

 okrągłe. 



Ucha poziome śpiczaste przedstawia tablica VII — M na rys. 2 i 4; bywają one 

 różnej wielkości i rzadziej się napotykają niż pionowe. 



Dna naczyń są tu różnych wymiarów: przeważnie płaskie, niekiedy też i wklę- 

 słe z brzegami grubemi, jak na rys. 5 tejże tabl. 



Wisiorek gliniany z otworkiem na rys. 1 tejże tablicy, ma postać kuli spłasz- 

 czonej, średnicy w obwodzie 4 cm., w otworku 6 mm. 



Waleczek gliniany (na rys. 3 tejże tablicy), znaleziony wpośród skorup neoli- 

 tycznych w Schronisku bocznem, (długi 7 cm., średnicy w pośrodku około 3 cm.) ma 

 na sobie bruzdy podłużne, a obok nich trzy szeregi dziurek. W szeregu widocznym 

 na rysunku jest jedenaście dziurek średnicy parę milimetrów, głębokich 8 — 10 mm; 

 z przeciwnej strony jest 2 szeregi podobnych dziurek nieco mniejszych i płytszych. 

 Znaczenie tego wyrobu jest trudne do określenia. 



Płyty sceglone z gliny przepalonej na kolor czerwony, przedstawione na 

 tablicy VII — N, stanowią tu zabytek wyjątkowy jedyny w swoim rodzaju, nieznany wcale 

 w pośród wykopalisk dotychczasowych w jaskiniach i przeddziejowych siedzibach pod 

 golem niebem w naszych stronach. Płyty owe, a raczej ich ułamki większe i mniej- 

 sze, w ilości sztuk kilkadziesiąt znalezione w Jaskini górnej, miały postać podobną 

 do dachówek żłobkowanych. 



Jak to już poprzednio w opisie poszukiwań moich w Jaskini górnej w Ogrójcu 

 zaznaczyłem, płyty owe i odłamki ich spoczywały wokoło paleniska czyli ogniska 

 piątego o 5 , największego i najgłębszego w owej jaskini, przy samem jej wejściu, obok 

 ściany skalnej Sp — Si 1 , oddzielającej ją od Schroniska bocznego (zob. tab. II). 

 Ognisko owo. średnicy 3 metry, leżało w głębokości 2 m. pod powierzchnią pierwot- 

 ną namułu, popod ogniskami 1, 2, 3 i 4-tem, odkopanemi poprzednio. Grubość ogni- 

 ska 5-go dochodziła wpośrodku do 80 cm., a budowa jego była również niezwykła. 

 Składało je bowiem dziesięć warstewek poziomych polepy glinianej, przepalonych ce- 

 glasto, grubych każda około 3 cm. Po brzegach tego paleniska owalnego zalegała 

 masa gliny suchej, przepalonej również na kolor ceglastoczerwony, a wokoło mnóstwo 

 skorup z naczyń glinianych w ręku lepionych, krzemienne okrzeski i narzędzia, kości 

 zwierzęce całe i łupane, kilka kamieni żarnowych z tłuczkami; wreszcie przy górnym 

 brzegu ogniska, obok ściany skalnej, zalegała gruba warstwa miału czarnego podob- 

 nego do sadzy, a wśród niego ziarna zboża zwęglone. Płyty sceglone oraz ich od- 

 łamki mają również na sobie wszędzie mnóstwo odcisków ziarenek zbożowych, ździe- 

 beł słomy i wązkich liści trawiastych. 



