— 205 — 



wordt voor vezelbereiding, kan een gedeelte van den wor- 

 telstok verwijderd en uitgeplant worden. 



Gewoonlijk wordt tegelijk met abaca een tusschengewas 

 geplant; dit is om verschillende reden aanbevelenswaard. 

 Op hellend terrein wordt een kruipend gewas gekozen ; 

 dit gaat afspoeling van den grond tegen, en belet tevens 

 voor een deel de groei van onkruid; ook krijgt men zoo- 

 doende reeds spoedig eenige opbrengst van den grond. 

 Gewoonlijk worden hiervoor bataten (oebi) genomen. Maïs is 

 aan te bevelen, daar het spoedig eenige schaduw aan de jonge 

 planten geeft. Waar de omstandigheden het toelaten kun- 

 nen klappers tezamen met abaca geplant worden ; dit is een 

 zeer voordeelige combinatie, daar de abaca nog geoogst kan 

 worden, nadat de klappers reeds product geven. Somtijds 

 worden ook droge rijst, cacao of koffie tusschen geplant. 



Grondbewerking. Indien bataten tusschengeplant zijn, 

 is het voldoende de bodem om de abaca-planten schoon te 

 houden, zoodat de nieuwe uitloopers zich goed ontwikkelen 

 kunnen. Gedurende de eerste twee jaren zal dit minstens 

 om de twee maanden moeten geschieden, na het derde 

 jaar, als de grond goed beschaduwd is, zal een paar maal 

 'sjaars schoonmaken voldoende zijn. 



Indien het land goed van stronken gezuiverd is, en de plan- 

 ten behoorlijk op rijen staan, kan de latere grondbewer- 

 king door middel van trekdieren geschieden. Op deze wijze 

 kan in de Philipprjnen één inlandschen werkman met één 

 karbouw maandelijks 8 hektaren onderhouden. In de Gou- 

 vernementstuin te San Ramon zijn beide boven aangeduide 

 cultuurwijzen beproefd, en de resultaten toonden duidelijk 

 aan dat, wanneer abaca van af het begin goede grondbe- 

 werking krijgt, de ontwikkeling der planten veel sneller 

 en hun stand veel gunstiger is, dan wanneer geen grond- 

 bewerking toegepast en bataten tusschengeplant worden. 



Schaduw. De vraag of schaduw voor abaca al dan niet 



