- 531 - 



tische werking aan toeschrijven en ze aanbevelen als voe- 

 ding ter voorkoming van beri-beri. 



Rumphius bespreekt de katjang idjo al en zegt er van, 

 dat het gebruik bij vele ziekten wordt toegelaten en dat 

 er vele medicamenten in gekookt worden, inzonderheid bij 

 de indische lammigheid (beri beri). In den laatsten tijd is 

 op de werking ervan op nieuw gewezen door Hulshoff Pol. 



Bcmphius zegt verder, dat in zijn tijd de Europeanen de 

 boontjes aten, gestoofd met peterselie en ajuin, terwijl ze 

 als proviand aan boord der schepen werden medegenomen. 

 Thans maken er hier alleen Chineezen en inlanders ge- 

 bruik van, ze worden gewoonlijk half gaar gekookt, met 

 de vingers van de schil ontdaan en dan gaar gestoofd. 

 Europeanen maken er wel erwtensoep van. 



Het meel wordt gebruikt als tepong katjang idjo, dat 

 door het stampen der zaadlobben wordt verkregen. Van 

 de verschillende zaken daarvan bereid kan ik noemen, 

 koewe satoe, koewe satroe, beroewa katjang, witte zeer 

 zoete koekjes, van geroosterd grof meel met riet of arèn- 

 suiker. Ze zijn dan naar de suiker wit of bruin. 



Volgens van Eck, Buil. Kol. Museum Haarlem, zou de 

 proc. samenstelling zijn: 

 stikstof — 1.53 vezelstof 0.49 



eiwit — 9.56 asch 1.17 



vet 0.42 water 3.88 



koolhydraten 63.79 voedingscijfer 117 



De grootste consumptie is die van togé, tao gé, dat zijn de 

 spruitjes bij ontkiemeng der boonen ontstaan, evenzoo de 

 jonge worteltjes. De uitgezochte boontjes worden geweekt, 

 op den bodem van een ledige petroleumkist uitgespreid en 

 gedurende 4 etmalen om de vier uur bevochtigd ; dan zijn 

 er worteltjes van 6a 7 cM. met neven worteltjes aan, en 

 kleine blaadjes. Bij deze kieming wordt veel warmte ont- 

 wikkeld, en in de los gesloten kist stijgt de temperatuur 

 dikwijls tot 46 C , de jonge plantjes worden in putwater 

 gewasschen en verkocht. Wie de bereiding in het groot 



