— 545 - 



een hoogte van 4 — 5 voet bereikt, d. i. na ongeveer 5 of 6 

 maanden, dan worden de stammetjes horizontaal omge- 

 bogen en met haken in die houding vastgezet, teneinde 

 <len toevoer van voedsel naar den top te beletten, en de 

 struiken te noodzaken beneden meerdere sprsiten te ma- 

 ken, en daardoor meer produkt van bladeren te leveren. 

 De haken en paaltjes en het versperren der doorgangen 

 door «de omgebogen toppen, zijn echter bij het schoonma- 

 ken, der tuinen erg hinderlijk. 



Op deze wijze houdt men de planten wel niet hooger 

 dan 5 voet, echter wordt niet belet dat de takken van 

 verschillende struiken in elkander groeien, wat ook het 

 oogsten der bladeren zeer bemoeilijkt. 



Door doelmatig toppen op 4 a 5 voeten hoogte en snoeien, 

 zou men grootere ronde struiken verkrijgen, waarvan ook 

 meerdere bladeren konden geoogst worden. Op eene groote 

 gambironderneming in Indragiri past men het snoeien en 

 toppen, volgens europeesche begrippen, met succes toe. Men 

 schroomt niet de struiken drachtig te snoeien als 't oogen- 

 blik daartoe is aangebroken. Tengevolge hiervan gebeurt 

 het niet zelden, dat nieuwe loten dicht in den wortelhals 

 uitloopen. Met het oog op de sterke wortelontwikkeling 

 is het dan raadzaam de struiken aan te aarden. 



Het rationeel toppen en snoeien verdient de voorkeur 

 boven het ombuigen der takken. 



Na hoeveel tijd met het oogsten der bladeren kan wor- 

 den aangevangen, hangt af van de hoedanigheid van den 

 grond. Zoo kunnen op Banka onder gunstige omstandig- 

 heden, 6 maanden na de aanplanting de eerste bladeren 

 worden geoogst, anders, eerst na 8 maanden. jOp Riouwen 

 Singapore rekent men gewoonlijk na 1 jaar met den eersten 

 oogst te kunnen beginnen. Bij het oogsten der bladeren 

 snijdt men enkel de met volkomen rijpe bladeren bezette 

 zijtakjes der hoofdstengels weg, dat zijn, die bladeren welke 

 volkomen uitgegroeid en niet meer slap en buigzaam zijn, 

 en dus geheel in tegenstelling met de thee, waarvan men 



