— 747 — 



Het geldt dikwerf meer een oeconomisehe dan een agronomische 

 quaestie. 



Over de laatste kan men met allerlei hulpmiddelen nog wel heen 

 komen, doch over het eerste niet. Zoo is de druivencultuur in het 

 Westland in Holland een loonende, alhoewel de druif er in het 

 geheel niet thuishoort. 



Van de jute heette het, dat het een tropisch gewas is en bijge- 

 volg op Java wel zou gedijen. Dit is niet geheel juist. Zij mag 

 zooals uit de groeivoorwaarden, waaronder zij in Britsch-Indië 

 opgroeit, eerder tot de subtropische dan tot de tropische gewassen 

 worden gerekend. En nu kan onder zeer bijzondere omstandighe- 

 den wel hier on daar op Java jute zijn gegroeid, die wat den groei 

 betreft niet ten achter staan bij die in Bengalen, doch die kunnen 

 blijken eigenlijk uitzonderingen te zijn. 



Doch gesteld, dat de jute hier zonder bijzondere hulpmiddelen 

 behoorlijk wil groeien, dan nog is het de vraag of de inlander 

 haar voor een prijs kan cultiveeren niet veel verschillende met 

 wat in Bengalen er voor betaald wordt. 



Gaat men nu na, welke factoren maken dat Bengalen het uit- 

 verkoren land voor den jutebouw is, dan stuit men spoedig op de 

 volgende natuurlijke voordeden: 



Primo met betrekkelijk weinig moeite en geringe kosten worden 

 in Bengalen de hoogste vezelopbrengsten verkregen, secundo vele 

 en goedkoope werkkrachten, tertio gemakkelijk en goedkoop trans- 

 port van de vezel naar de handelscentra. 



Het is de gelukkige combinatie van deze 3 factoren, welke maken, 

 dat Bengalen jute voortbrengt, tegen een prijs waarvoor met waar- 

 schijnlijkheid geen ander gebied haar zou kunnen leveren. 



Dit was klaarblijkelijk ook de overtuiging van den persoon, door 

 wiens welwillende en belanglooze tusschenkomst, wij in het bezit 

 kwamen van eene groote hoeveelheid uitmuntend jutezaad. 



Deze persoon was nota bene ginds makelaar in jute en reeds 20 

 jaren bij het vak en deed daarin groote zaken. Van de jute en 

 alles wat daaraan annex is was hij dan ook uitstekend op de hoogte 

 en verstrekte ons bereidwillig alle gegevens. Een reisgenoot 

 verschafte ons deze introductie. 



Om geen slapende honden wakker te maken — men vergeve mij de 

 vergelijking — brachten we hem niet dadelijk in kennis met het doel 

 van onze zending, want als er iemand belang bij had, dat de jute- 



