374 



eligatque, aperte indicare et, quoniam non fere exsistunt sententiae inter 

 se plane oppositae, nisi si qui utrinque incident aut error aut pervicacia, 

 quonani medio quasi itinere et contrariarum reconciliatione opinionum aut 

 alia quapiam sua via ad certain ac stabilem sententiam pervenerit. Nam 

 jubet quemque officii religio, nisi recti conscium instituti, nihil quicquam 

 suscipere. Turn suadet probi animi modestia ut, nisi sis in numerum eorum 

 referendus, quos paucissimos ingenio excellere voluerit natura, diligentissime 

 consideres, qua ratione et quibus muneris quasi regionibus circumscriptam 

 operam tuam possis aliquo cum fructu navare, ne nimis multa aut nimis 

 magna aut quae non maximi sint ponderis animo amplexus vires absumas ita, 

 ut litterarum studiis parum consulas. 



Haec quum paucissimis, sicut postulabant temporis angustiae, de lin- 

 guae litterarumque Latinarum indole atque usu dicere instituissem , ilia duo 

 mihi videbantur proponenda, unum ut perquirerem, quid illae hodie ad 

 rationem doctrinae universae et vitae hominum communis haberent momenti 

 ponderisque , alterum ut, hoc cognito et constituto, de singulis philologiae 

 Latinae, quae dicitur, partibus et quasi muneribus dissererem. Quorum illud 

 cum circumspicerem et reputarem, videbar mihi reperire, linguae litterarum- 

 que illarum momentum hodie quoque esse maximum, nec absurde prorsus 

 sperari olim futurum, ut nova quaedam illarum effloresceret quodam modo 

 aetas aurea, non pristina ilia quidein, sed alia, genere ipso non admodum 

 diversa, at non prorsus eadem et huic aetati convenientior. Hoc autem vel 

 ideo existimabam me recte judicare, quod studia ilia et necessaria essent 

 multis et perutilia etiam plurimis, vel propterea quod, quantumcumque jam 

 operis ac laboris exanclatum esset, tamen mirum quantum restaret, in quo 

 philologis, qui dicuntur, foret desudandum. — Sed litterae ipsae quid adferant 

 vel utilitatis vel necessitatis et quantam praebeant laboris fructuossissimi sus- 

 cipiendi copiam, id utrumque ex iis, quae sequentur, quodam modo appa- 

 rebit. 



Litterae antiquae, quae classicarum nomine appellari solent, sunt maxime 

 Graecorum et Romanorum, idque nomen in illis significandis usurpandum 

 jam pridem censuerunt docti homines, vel propterea quod essent prae ceteris 

 illorum temporum excultae, vel ideo quia contineretur ipsis maximarum rerum 

 copia et varietas, aetatum illarum vis omnis doctrinae atque humanitatis. 



Iidemque non minus recte judicarunt, litterarum antiquarum studia 

 esse vel propter se colenda, quatenus esset doctrina per se ipsa amplectenda, 

 eoque nomine ilia studia iis modo, qui et ipsi elegantioris doctrinae studiosi 



