— 44 — 



worden, dat deel uitmaakte van de tweede zending. Dit 

 was niet midden uit een stam gehakt, doch was een schijf 

 van een dikken tak, ongeveer 15 cM. hoog. Vele gaten 

 waren aan de beide dwarseinden te zien, uiteinden van 

 gangen, welke alle vóór de verzending, zorgvuldig met 

 stopverf waren dichtgesmeerd. Die voorzorg was echter 

 overbodig, want, zooals de Controleur blijkens zijn bijge- 

 voegd schrijven trouwens terecht vermoedde, bevatten 

 deze gangen niet alleen geen kamferolie maar zelfs niet 

 het geringste spoor van kamfer. 



Hier waren dus wel boorgangen, maar zonder kamfer. 

 Intusschen was er een opvallend verschil tusschen deze 

 boorgangen en die in de andere stukken; die in het vijfde 

 stuk waren van veel geringer afmeting, veel talrijker en 

 dichter bijeen en stonden op vele plaatsen met elkander 

 in verbinding. Wie deze gaten gemaakt hadden was in- 

 tusschen ook niet moeilijk te gissen ; zulke gaten worden 

 slechts door witte mieren gemaakt, waarop ten overvloede 

 nog duidden enkele stukjes van gangen door hen op de gewo- 

 ne wijze opgebouwd. Daar ik overtuigd was volgens mijne 

 eigene ervaring, dat witte mieren zoo goed als nooit anders 

 dan dood hout aanvreten, moest ik aannemen, dat ook het 

 besproken houtstuk dood moest geweest zijn, toen het door de 

 witte mieren werd aangetast. De juistheid dier onderstelling 

 bleek mij bij nadere beschouwing: niet door het geheele 

 houtstuk toch liepen de gangen, want een deel er van 

 was nog gaaf en de kleur en vastheid van het hout tus- 

 schen de gangen was een andere dan van het normale hont ; 

 het eerste was veel donkerder bruin en bovendien veel 

 zachter ; vertoonde iets als een beginnende vermolming. 



De oorzaak dier verandering in het hout was bovendien, 

 toevalligerwijze, ook aan te toonen. Het stuk hout was 

 nl. afkomstig van een dikken tak, van een plaats bij een 

 vertakking, doch die zijtak was afgebroken; blijkbaar 

 was van daar uit het hout van den hoofdtak naar be- 



