— 213 — 



Overal toch, waar men thans uit de luchtstikstof 

 kunstmatig stikstofmeststoffen maakt, — onverschillig of 

 dit nitraten, kalkstikstof, of andere zijn, — geschiedt dit 

 met electriciteit, opgewekt door waterbeweegkracht. 

 Zoo onbelangrijk dit geheele betoog dus zou zijn voor de 

 droge Sahara, zoo gewichtig is het voor Insulinde met 

 zijn grooten regenval en daarnevens zijn zeer geaccidenteerd 

 terrein. Overal dus heeft men de energie voorhanden, om 

 het noodige te doen — dan is het ook de plicht van een 

 wijze Regeering, die in de toekomst ziet, om de technische 

 zijde van dit kernvraagstuk tijdig onder het oog te zien, om 

 zoo spoedig mogelijk tot een grootsch plan de campagne te 

 komen, hoe de reusachtige, alom tegenwoordige energie 

 der bergstroomen, het doelmatigste ten algemeenen nutte 

 wordt aangewend. 



Wanneer het mij gelukt mocht zijn, om sommigen, die 

 zich voor deze hoogst gewichtige belangen interesseeren, 

 maar die in alle energie van het stroomende water slechts 

 een bron van verlichting en van mechanische beweeg- 

 kracht zien, te overtuigen, dat daarnaast de fabrikatie van 

 stikstofhoudende meststoffen, een minstens even belangrijk 

 doelwit is, — dan acht ik mij voor 't schrijven dezer weinige 

 bladzijden meer dan beloond ! 



E. C. Jul. Mohr. 



Buitenzorg, Januari 1908. 



Teysm. XX. 



15 



