— 294 — 



is. Maar in de nog diepere geulen ziet men aan de pro- 

 fielen, hoe de verschillende efflatalagen op elkaar liggen ; 

 en tevens, hoe vroeger ook al eens, of meerdere malen, 

 de oppervlaktelaag door intensieve vervveering (of be- 

 werking?) was overgegaan in een zware kleilaag, deze 

 weer overdekt werd door een nieuwe dikke aschlaag, wel- 

 ke opnieuw van bovenaf naar beneden kleiig werd, totdat 

 nogmaals overdekking plaats had, enz. enz. 



Natuurlijk zijn door het water de fijnste deelen, de 

 asch, het verst getransporteerd, de grovere efflata op de 

 hellingen van den berg en aan den voet dichterbij, afgezet. 

 Vandaar dat men in de tabaksstreek om en bij Klateii 

 N. W. van de spoorlijn de lichtere-, Z. O. ervan de zwaar- 

 dere gronden aantreft. De allerzwaarste, kleirijkste grond 

 ligt in 't Z. O. tegen de K. Dangkan of Dengkeng. Het 

 Z, der vlakte van Djokja en het eveneens verder van 

 den Merapi af gelegen deel der vlakte om en bij Solo zijn 

 reeds te zwaar voor tabak, en daarom vindt men daar 

 meer suikerriet. 



Zoo is dus het voorkomen van de tabakskuituur in ze- 

 keren zin een aanwijzing van het voorkomen van min of 

 meer zandige efflatagronden. Meerdere voorbeelden zal ik 

 aanstonds noemen, doch wil nog even eenige bijzonder- 

 heden uit het Klatensche vermelden. 



Men krijgt een denkbeeld van het produktievermogen 

 dezer streek, als men hoort, dat in den regel in 2 jaren 

 tijds 1 maal tabak en 3 maal rijst wordt geoogst. 



Noemt men in het spreekwoordelijk vruchtbare Deli 

 een oogst van 19 pikol, = 1250 pond, reeds goed — hier 

 wordt als regel het dubbele verkregen, (weliswaar met 

 inbegrip van inferieur blad, hetwelk in Deli eenvoudig op 

 het veld wordt gelaten). Maar men wees mij ook velden 

 aan, die tot 4200 pond tabak in éénen oogst hadden op- 

 bracht; en toch gaat die grond voort, en levert onmid- 

 dellijk 3 rijstoogsten ieder van 30 a 35 pikol! 



Het spreekt van zelf, dat, om dergelijke resultaten uit 



