~ 337 — 



Zoo vond ik bij de analyse van door regen ontstaan draina- 

 gewater uit mijne proe!bakken, daarin opgelost in mg. p.L. uit- 

 gedrukt. 



Si0 2 CaO MgO K 2 Na 2 S0 3 Cl P 2 5 

 16.9 13.2 4.9 5.4 10.7 5.0 4.7 0.17 



Volgens een onderzoek van Dr. E. C. Jul. Mohr (Teysm. 

 1909 p. 160) draineerde van eenzelfden grond als ook voor mijne 

 proeven gebruikt werd van de jaarlijks daarop vallende regen- 

 hoeveelheid ongeveer 45 pCt. Nu was deze oppervlakte echter 

 onbeplant en zou er dus naar alle waarschijnlijkheid minder ge- 

 draineerd zijn, indien zij begroeid ware geweest. Stellen wij nu, 

 dat de hoeveelheid drainagewater voor eene begroeide oppervlakte 

 als een sawah na den oogst gewoonlijk is, 1/3 bedraagt van den 

 regenval, dan zal, aannemende dat de samenstelling van dit water 

 steeds dezelfde blijft als de zooeven genoemde, reeds een regen- 

 hoeveelheid van 1800 mM. voldoende zijn om alles, wat in den 

 voorafgaanden Oostmoesson in den bodem werd vastgelegd, weer 

 volkomen verloren te doen gaan. Deze regenval is voor de West- 

 moessonmaanden volstrekt niet ongewoon. 



Blijft dus van de gemaakte winst in den Oostmousson weinig 

 over, de zaaV wordt geheel anders, wanneer wij de rijst in den 

 Westmoesson verbouwen. Aangezien in den Oostmoesson daarop- 

 volgende gewoonlijk weinig regen valt, zoo zal dus ook met het 

 daaruit ontstaande drainagewater slechts weinig uit den bouwkruin 

 worden uitgespoeld en de verkregen winst slechts weinig vermin- 

 deren. Vermoedelijk zal in vele gevallen zelfs die winst nog 

 vergroot worden, doordat een gedeelte van het grondwater, dat 

 zelf weer gedeeltelijk ontstaan is uit het in den Westmousson 

 weggezakte drainagewater, door capillaire werking naar de opper- 

 vlakte gevoerd wordt en daar verdampt. De in het water opgeloste 

 stoffen worden dan bijgevolg in den bouwkruin afgezet en dragen 

 daardoor bij tot de vermeerdering van de voor de planten beschik- 

 bare voedingsstoffen. 



Een andere factor, die het planten van padi in den Oostmoesson 

 minder wenschelijk maakt is gelegen in den slibtoevoer. Zooeven 

 zeiden wij reeds, dat het bij bevloeiing op de sawahs gebrachte 

 slib voorzien moet in het tekort aan stikstof en phosphorzuur. Nu 

 is in het algemeen het rivierwater in den Oostmoesson veel minder 

 slibhoudend dan in den Westmousson, zoodat dan ook veel minder 



