— 674 — 



In de eerste plaats kan men hieruit afleiden, dat het verbranden 

 van het stroo alle afkeuring verdient. In de tweede plaats volgt 

 hieruit, dat er groote kans op moet bestaan, dat dit bestanddeel in hot 

 minimum zal geraken of wel anders gezegd, dat de grond stikstofgebrek 

 krijgt. De diverse bemostingsproeven hier op Java, vooral met de 

 suikerkuituur genomen, die in hoofdzaak op sawahgronden wordt 

 gedreven, hebben dan ook onveranderlijk stikstofgebrek in den 

 bodem uitgewezen, in slechts enkele gevallen ook phoshorzuurge- 

 brek, doch nooit kaligebrek. 



Ook voor het rijstgewas ga yen beme3tingen met stikstofhoudende 

 meststoffen steeds resultaat. 



Nu rest ons nog nader te verklaren, waarom nooit kali- en wel 

 in eükele gevallen phosphorzuurgebrek in de sawahgronden is 

 aangetroffen. Wat deze laatste stof betreft, zagen wij in de door 

 ons aaDgevoerde berekening, dat de hoofdmassa hiervan aange- 

 voerd werd met het slib. Wanneer het irrigatiewater dus weinig 

 slib bevat, dan wel dat het slib weinig phosphorzuur bevat, zooals 

 dat veelal het geval is bij het van roode verweeringsgronden af- 

 komstige slib, dan is er alle kans, dat er ook phosphorzuurgebrek 

 zal optreden. Een voorbeeld hiervoor wordt naar alle waarschijn- 

 lijkheid geleverd door de sawahs in den omtrek van Buitenzorg. 

 Eenige cijfers ontleend aan eene thans loopende proef in den Cul- 

 tuurtuin alhier mogen dit vermoeden steun geven. Als gemiddeld 

 slibgehalte van het uit den Tji Ballok afkomstige bevloeiingswa- 

 ter werd tot nog toe gevonden 250 mG. per Liter, bevattende 

 0.3 % phosphorzuur. Weer rekenende met de zooeven genoemde cijfers 

 omtrent de waterhoeveelheden vinden wij dat op de sawahs per 

 bouw worden aangevoerd 1950 KG. slib met + 6 .0 KG. phosphor- 

 zuur. Daarbij komt nog dat in den bodem aan oorspronkelijk in 

 opgelosten vorm aanwezig phosphorzuur uit het irrigatiewater 

 in den bodem werd vastgelegd 0.7 K G , dus in totaal 6.7 K.G. Wij 

 zien dus, dat deze kwantiteit niet voldoende is om de verliezen 

 in den oogst te dekken. Het phosphorzuurgehalte van den bouwkruin 

 moet dus van jaar op jaar achteruitgaan, waardoor ten slotte phosphor- 

 zuurgebrek moet ontstaan. Door den heer Pit werden proeven 

 genomen met tabak en met mais op sawahgronden van den Cultuur- 

 tuin en daarbij werd inderdaad naast het traditioneele stikstofge- 

 brek ook nog phosphorzuurgebrek geconstateerd. 



Bovendien komt hierbij nog een andere faktor in het spel, 



