— 684 - 



tabakskuituur van het Diënggebergte kan getuigen ; nu dat 

 mag ook wel, waar het klimaat op deze hoogte zoo in warmte 

 en zonneschijn te kort schiet. 



(4) De Zwarte- Grond- Vorming. 



Interessant en belangrijk; maar nog zeer weinig on- 

 derzocht. Na het op blz. 499 en 500 gezegde, kan ik weinig 

 meer vermelden, dan dat mij zwarte gronden van dezen 

 verweeringsvorm bekend geworden zijn, afkomstig van 

 vulkanisch materiaal, maar ook niet minder zulke afkomstig 

 van mergels en van kalksteen. Aangezien groote uitgestrekt- 

 heden van Java met deze gronden bedekt zijn, die soms 

 buitengewoon vruchtbaar zijn, soms echter tot groote te- 

 leurstellingen leiden, zal er in de naaste toekomst veel aan- 

 dacht en onderzoek aan moeten worden gewijd. 



Aanstonds moet ik echter waarschuwen, deze zwarte 

 gronden niet te verwarren met z. g. rawah-gronden, die 

 ook zwart zijn, maar eerst later besproken worden, bij de 

 groote rubriek: „secundaire gronden." 



(5) de Vorming van zicartbruinen grond, die 

 tusschen (4) en (2) staat, 



behoef ik, na hetgeen over (4) en (2) besproken werd, 

 hier zeker niet nog eens (zie blz. 500), nader in te gaan • 

 evenmin op 



(6) de Droge Verweering, 



voor zoover het de zoutafzettingen betreft. Echter blijft 

 er onder dit hoofd nog iets te zeggen omtrent een ver- 

 weering, die eigenlijk nauwelijks een verweering is ; althans 

 niet een verweering in den trant, zooals de boven be- 

 handelde vormen, 



„Corpora non agunt, nisi fluida," zeiden de Alchemis- 

 ten; geen chemische werking zonder dat er een vloei- 

 stof bij te pas komt. Al mag deze spreuk in de heden - 

 daagsche chemie zich allicht niet kunnen staande hou- 



