— 715 — 



den bij een goede manier van bewaren. In het algemeen 

 kan men aannemen, dat in Europa overjarig zaad niet 

 meer aan de gestelde eischen voldoet, uitgezonderd dat 

 van komkommers, augurken en meloenen (zie boven) en 

 dat in Indië, zaden van meer dan een half jaar oud niet 

 vertrouwbaar meer zijn. Tal van zaden verliezen echter 

 veel sneller hun kiemvermogen. Het is daarom aan te 

 bevelen bewaarde zaden aan een kiemproef te onderwer- 

 pen. Zal het zaad betrekkelijk lang zijn kiemkracht behou- 

 den, dan moet de kiem gedurende de bewaring zooveel 

 mogelijk in rust verkeeren. Natuurlijk niet in absolute 

 rust, want dan is de kiem ook dood. Terwijl de zaden 

 daar stil liggen, gaat de ademhaling steeds door en wordt 

 dus geteerd op het reservevoedsel in het zaad. 



Naarmate de levensfunctiën krachtiger zijn, wordt ook 

 meer reservevoedsel verbruikt; dus het is zaak de levens- 

 functiën te temperen. 



Het best bereiken we dit door de zaden in hun na- 

 tuurlijk omhulsel (de vruchtwand) in drogen toestand bij 

 lage temperatuur te bewaren. Vocht en warmte geven 

 terstond meer levenswerking. Bewaar dus uw zaden in 

 een blikken doos, die goed sluit en zoek de koelste en 

 droogste piek in uw huis op als bergplaats voor die doos. 



Bewaren in e3n hermetisch sluitende bus kan de 

 kiemkracht lang stand doen houden. Niets is schadelijker 

 dan wisselende temperatuur en wisselende vochtigheid. 



Hoe goed zaden ook bewaard worden, de kiemkracht 

 neemt allengs af en het eene na het andeie zaad sterft aan 

 uitputting. Het is dan ook een praatje, dat graankorrels, 

 die in de oude tijden in Egyptische graven opgeborgen 

 werden en in onze eeuw daaruit te voorschijn zijn gehaald, 

 nog zouden kunnen ontkiemen. Ook onder de gunstigste 

 omstandigheden is de kiemkracht na 4 tot 8 jaar geheel 

 verloren. Alleen enkele Leguminosen, Malvaceeën en Cu- 

 curbitaceeen geven zaden, die hun kiemkracht van 20 tot 

 60 jaar kunnen behouden. 



