— 64 — 



zich in 3 takken verdeelt, die elk op hun beurt dubbel 

 gevind zijn en samen een 80—90 tal langwerpige, aan 

 den voet en den top toegespitste blaadjes dragen. De 

 algemeene bladsteel, die ongeveer 80 cm. lang wordt, 

 is donkergrijs met witachtig geteekend, aan den voet ge- 

 ringd, naar boven toe onregelmatig gevlekt; meestal wat 

 onder het midden vertoont hij een aanzwelling, waar- 

 door de gelijkenis met een vogelpoot zeer treffend wordt, 

 te meer, daar hij op die plaats gewoonlijk meer of minder 

 gebogen is. Zoodra nu een blad zijn volle ontwikkeling 

 bereikt heeft, maar ook terstond daarna, wordt een aantal 

 dier blaadjes en wel gewoonlijk die, welke zich het dichtst 

 bij de uiteinden bevinden, behalve de drie eindblaadjes, 

 als door een scherp mes afgesneden, afgeworpen. Later 

 vallen er geen meer af. Op den vochtigen bodem beginnen 

 deze blaadjes nu onmiddellijk aan hun voet te zwellen tot 

 een kleinen knol, die wortels vormt en, als hij een zekere 

 grootte bereikt heeft, het eerste blad, en de jonge plant is 

 gereed. Het aantal afgeworpen blaadjes is niet altijd even 

 groot; zoo vielen bij een blad, waaraan ik in het geheel 

 82 blaadjes telde, er 19 af; een ander met 90 blaadjes ver- 

 loor er slechts 9, van een derde met 94 blaadjes werden 

 er 13 afgeworpen. 



Hetzelfde verschijnsel komt voor bij de aan G-onatopus 

 zeer verwante Zamioculcas Loddigesii Schott., welke plant 

 door haar enkelvoudig gevinde bladeren wel wat op een 

 varen of Cycadee, pakoe hadji, gelijkt. Laat zich in het 

 laten vallen der blaadjes bij Gonatopus een zekere regelmaat 

 bespeuren, bij Zamioculcas kon mij dat niet gelukken. 



Iets wat met het boven vermelde eenige overeenkomst 

 vertoont, heeft plaats bij Angiopteris evecta Hoffm., pakoe 

 kebo, een op Java in de bergstreken algemeen voorkomende, 

 reusachtige varensoort. Aan den voet der bladstelen be- 

 vinden zich twee vleezige schubben, die in Europa voor 

 de vermeerdering der plant aangewend en daartoe afge- 

 sneden en als bladstek behandeld worden. Nu ontdekte Dr. 



