— 160 — 



psychrometers; d. w. z. in een gesloten schuur is het in alle kamers 

 (behalve misschien de uiterste) op gelijke hoogte boven den grond 

 ongeveer even vochtig, onverschillig of in die kamers versche-, dan 

 wel reeds aangedroogde tabak hangt. 



Om 10 \ u is 't éénmaal te midden der groene tabak 7 pCt. 

 vochtiger, andermaal echter 1 pCt. droger; om l^ u is 't éénmaal 

 1 pCt. vochtiger, andermaal 5 pCt. Wat van deze overigens ge- 

 ringe verschillen aan den ouderdom der tabak moet worden toe- 

 geschreven, en wat aan het gebruik, om de tinkeps, bij 't openen dei- 

 schuur, in de nabijheid der versche tabak gesloten te houden, kan ik 

 uit de gegevens niet opmaken. Doch men voelt, dat hier een vraag- 

 punt van belang wordt aangeroerd, zeer de moeite waard, om door 

 talrijke goed doorgevoerde proeven op te lossen. 



Een andere zeer belangrijke kwestie is die van stoken of niet 

 stoken. De volgende, zeer weinige cijfers toonen aan, in welke 

 richting men te zoeken heeft. Gedurende de laatste 10 dagen van 

 Juni werd in de proefschuur 5 maal wèl, en 5 maal niet gestookt *) 

 en wel werden de vuren aangelegd bij No. 21, daar No. 19 hing 

 temidden van tabak van den 19en Juni. 



De al of niet gunstige invloed moest natuurlijk 's morgens om 

 6 a v. m. merkbaar zijn ; nu vindt men in de onderstaande tabel 

 [als gemiddelden van telkens 5 cijfers]: 



Tabel 19. 



DE RELATIEVE TOCHTIGHEID IN DE SCHUUR: 



Psychrometer. 



Opmerking. 



's morgens om 6 uur 

 nadat den voorafgaanden nacht 



WAS 

 GESTOOKT. 



NIET WAS 

 GESTOOKT. 



No. 21. 

 No. 19. 



[bij 't vuur], 

 [vèr van 't vuur]. 



92è pCt. 

 95; g 



94 pCt. 

 94 „ 



Deze cijfers zijn sprekend in zooverre als eruit blijkt, dat het 

 gevolg van het stoken tweeërlei is: in de nabijheid 



*) Eene nauwkeurige opgave, of in den middengang, of in de zijgangen 

 werd gestookt, en in alle kamers, dan wel om de andere kamer, ontving 

 ik niet. Over dergelijke détails hoop ik in 1902 nog nadere [troeven te doen. 



