— 191 — 



minstens /' 100.— per bahoe, wat met padi zeker nooit in 

 die streken gemaakt kan worden. Met padi maakt men 

 daar gemiddeld niet meer dan ± 20 picol van den eersten 

 aanplant en 12 picol van den tweeden, de eerste opbrengende 

 f 2. — per picol, en de tweede f 1.50 per picol, in totaal 

 dus f 58.— per bahoe, dus iets meer dan de helft van 

 wat met riet gemaakt kan worden. 



Het spreekt echter van zelf, dat men eenige zorg aan dro- 

 gen aanplant moet besteden, en dat, indien men maar Gods 

 water over Gods akker laat loopen, zoowel in figuurlijke 

 als in letterlijke beteekenis, er van de meeste palawidja 

 niets terecht komt. 



Ook dient hier nog aan toegevoegd te worden, ter voor- 

 koming van het trekken van verkeerde conclusies, en 

 - vooral ter voorkoming van onoordeelkundige prentah's dat 

 niet ieder hetzelfde gewas moet planten. Wordt een- 

 zelfde gewas toch in eenigszins overwegende hoeveelheid 

 in een bepaalde streek geplant, dan zal tengevolge van het 

 overal heerschende gebrek aan goedkoope en vlugge trans- 

 portmiddelen en van de geringe waarde van het product 

 met betrekking tot die transportkosten de prijs zeer ge- 

 drukt worden en wegens de onmogelijkheid van vervoer en 

 debiet over eene uitgestrekter oppervlakte zal het voordeel 

 van den mooien oogst geheel door de slechte prijzen ge- 

 neutraliseerd worden. Het verdient dus de strengste af- 

 keuring aan te sporen tot het planten van een „bepaald" 

 droog gewas, omdat dan iedereen dat zelfde gewas zou 

 planten; het is echter zeer aanbevelenswaardig der bevol- 

 king op het voordeel van het planten van droge gewassen 

 in het algemeen te wijzen, vooral in die streken waar 

 door ziekte, door uitputting van den grond of andere 

 redenen de padi minder kans van slagen heeft. I) 



1) In hoeverre het aanbeveling verdient meer droge gewassen te 

 planten in streken waar de padi wel goed slaagt, dus alleen wegens het 

 geldelijke voordeel, wil ik voorloopig liever in 't midden laten. Er zijn 

 zoovele redenen voor en tegen aan te voeren, dat daarover een afzon- 



