— 418 — 



proeven, waarmede hij deze zeer interessante hypothese wil 

 bewijzen, op het zachtst uitgedrukt zeer zwak ; maar daarom 

 kan de zaak op zich zelf zeer goed waar zijn; ja, er is zelfs 

 een groote waarschijnlijkheid, dat zoowel deze als andere 

 dergelijke processen in de aarde aan de werkzaamheid van 

 mikroorganismen te danken zijn, zooals processen, waarbij 

 mineralen, die aanwezig zijn in een vorm, onbruikbaar 

 voor de planten, omgezet worden in een gemakkelijk op- 

 neembaren vorm. Maar de meest in het oog vallende 

 werkzaamheid is toch de omzetting van de organische 

 stoffen, van de doode dieren en planten. 



Laat ons eens veronderstellen, dat er geen bakteriën 

 waren in de aarde, dat deze, zoo als bakteriologen het 

 noemen, steriel was. Wat zou er dan worden van alle af- 

 gevallen bladeren, van omgevallen boomen, van de doode 

 dieren, van uitwerpselen, kortom van alle afvalsstoffen van 

 de levende wereld? Doodeenvoudig: deze zouden blijven 

 liggen en zich ophoopen, de eene laag voor, de andere na. 

 Een eenigszins benaderende berekening van de dikte van 

 deze lagen te maken zal wel niet doenlijk zijn ; maar als 

 wij eens aannemen, dat al die overblijfselen samen goed 

 ineengeperst een 10 cM. per jaar bereiken, dan zou de laag 

 na 100 jaren al een hoogte van 10 Meter hebben d.w.z. 

 hooger zijn dan de meeste Indische huizen, en in den loop 

 van duizenden jaren zou de aarde bedekt worden doorto- 

 renhooge „verduurzaamde" stoffen. Dat wordt nu verhinderd 

 door de grondbakteriën. Op het oogenblik, dat de orga- 

 nische lichamen sterven, vallen zij ten prooi aan de niets 

 sparende ontleding door de bakteriën. Natuurlijk is het, 

 dat even veelsoortig als de organische stoffen zijn, waaruit 

 de lichamen van dieren en planten zijn samengesteld, even 

 zoo veelsoortig de scheikundige processen zijn, die bij deze 

 splitsing plaats hebbon; maar allen hebben deze hoofdei- 

 genschap gemeen, dat in plaats van de meer gecompliceerde 

 verbindingen meer enkelvoudige ontstaan ; uit de organische 

 stoffen ontstaan anorganische en als eindresultaat krijgt 



