WAAR GAAI^ WE PIEEN? 

 IIL 



23. Deed ik in het vorige nummer uitkomen, dat op Java 

 eene meer algemeene uitbreiding van de padiecultuur op ge- 

 irrigeerde velden eerst tot stand kwam naarmate Nêerlands 

 invloed zich op de ontwikkeling der sociale toestanden deed 

 gevoelen, en dat daaraan de buitengewoon snelle toename 

 van het bevolkingscijfer in deze eeuw toegeschreven moet 

 worden, dan mogen wij daaruit niet het besluit trekken, dat die 

 toestanden daarom rooskleurig zijn ; het zal toch weldra blijken, 

 dat er veel aan ontbreekt, en de toekomst slechts met zorg te 

 gemoet gezien kan worden. 



De lezer vermoedt het reeds, dat eene beschouwing over de 

 ontwoudi ng van den bodem thans aan de orde is, en ik zal hem 

 daarin niet teleurstellen. 



Yoor de koffiecultuur van het gouvernement zijn nog voort- 

 durend nieuwe maagdelijke gronden noodig, en sedert de 

 agrarische wet van 1870 in werking kwam, doet ook het 

 particuliere element in Indië druk mede aan de algemeene 

 ontwouding. *) Maar aan deze oorzaken is het niet in de 

 allereerste plaats toe te schrijven, dat men niet anders dan met 

 bezorgdheid een blik in de toekomst kan wagen. Daarom zal 

 ik ze eerst later behandelen en voor het oogenblik de aandacht 

 vestigen op de hoofdzaak. 



24. De inlander uit de binnenlanden is over het algemeen 

 geen sawahbewerker uit voorliefde, maar omdat de noodzake- 



*) De particiüiere landerijen woixlen afzonderhjk beliandeid. 



