— 583 



Hij, die weet wat een goede grond voort kan brengen en da- 

 gelijks ziet hoe yeel grond er nog woest ligt, of nog minder dan 

 de helft produceert van hetgeen bij eene rationeele bewerking 

 mogelijk is, komt tot do overtuiging, dat verspreiding van meer 

 kennis van den tuinbouw eene dringende noodzakelijkheid is. Er 

 wordt geklaagd over overbevolking, over armoede, terwijl men in 

 den grond schatten laat zitten, die er bij wat meerdere kennis met 

 overleg en werkzaamheid uit te halen zouden zijn. 



^^og altijd zijn er menschen , die meenen, dat theoretische kennis 

 van tuinbouw^ weinig waarde heeft; het is waar, zoolang deze 

 kennis niet in practijk gebracht is, is zij waardeloos, maar degenen, 

 die door het volgen der tuinbouwpers en door het lezen van 

 goede boeken hunne kennis van tuinbouw vermeerderd hebben, 

 zullen zeker in de practijk betere resultaten krijgen dan zij, die 

 deze kennis niet bezitten. 



Wij bezochten een aantal kleine bezittingen in verschillende stre- 

 ken van Engeland ; over het algemeen werd er niet uit den grond 

 gehaald wat mogelijk was; alleen in Essex zagen wij 100 tuinen; 

 van slechts één tiende dezer kon verklaard worden, dat zij bewerkt 

 werden, zooals het behoort. 



Menschen die niet voldoende op de hoogte zijn, haasten zich 

 hun zaad gezaaid, hun aardappels gepoot, hun kool geplant 

 te krijgen, zij gunnen zich geen tijd den bodem eerst behoorlijk 

 toe te bereiden ; toch is het eene waarheid als eene koe, dat 

 voor er gezaaid, geplant of gepoot kan worden, de grond eerst 

 goed bewerkt en bemest moet worden, zulks is voor de planten 

 van even groot belang als het leggen van een goed fondament 

 voor een huis is. 



Het eenvoudige bewerken van den grond wordt meestal slecht 

 gedaan, over 't algemeen wordt veel te ondiep gewerkt — tout 

 comme chez nous — , toch komt men hier en daar wel tot het beter 

 inzicht, dat diepere grondbewerking noodig is; maar hoe geschiedt 

 zulks dan? Neem aan: een gewoon werkman wil zijn grond dieper 

 omwerken, hij zet hem 18 dm. om, brengt den onvruchtbaren onder- 

 grond boven en de teelaarde onder, de resultaten zijn schrale 

 oogsten, eerst het volgende jaar, als die teelaarde weer boven ge- 

 bracht is, gaat het beter; op deze wijze zag ik meer dan eens 

 werken. 



Een mijner kennissen kreeg bij het overnemen van een stuk 



m. 32 



