— 720 — 



In de cene flcsch zijn koffioplantjes en wortels van verschillende 

 tuinen dezer onderneming, in de andere verschillende planten met 

 knobbels aan de wortels, zooals tabaksplanten, selderij en wortels 

 geteeld op losse gronden op 3500 voet hoogte. 



De tabak der inlandsche bevolking schijnt daar dit jaar voor 't 

 grootste deel te mislukken, en vond ik overal dergelijke knobbels. 



Interessant zoude het voor mij zijn te mogen vernemen, of aaltjes 

 in de tabak gevonden worden (Heterodera?) en of ze van dezelfde 

 soort zijn als die welke op koffie voorkomen, want sedert lang 

 is het ons hier bekend dat tabak als vóórvrucht of tusschenplanting 

 zeer schadelijk is voor koffie, veel meer dan zich laat verklaren 

 alleen door uitputting van den grond. 



Indien het dezelfde aaltjes zijn, zoude dan eene proefneming met 

 tabak als vangplant, aan te raden zijn, en zoo ja, zoude dan enkel 

 uittrekken voldoende zijn om de nematoden te dooden, ook onder 

 schaduw? 



Met alle Achting 



UEdGeb. Dw. Dr, 



Naar aanleiding van het onderzoek aan het bij dezen brief toe- 

 gezonden materiaal werd het volgende antwoord verzonden. 



Buitenzorg 14 October 1892. 



WelEd. Heer! 



Na ontvangst van de bij Uwe letteren van 9 Sept. 11. toegezegde 

 flesschen met spiritus materiaal van verschillende planten (koffie, 

 tabak, wortelen, selderij) waarvoor ik U hierbij mijnen beleefden 

 dank betuig, werden de planten aan een voorloopig onderzoek 

 onderworpen. 



De resultaten van dit onderzoek, ingesteld door Dr. J. M. Janse, 

 Chef der II® Afdeeling der door mij beheerde inrichting, zijn de 

 volgende : 



Het bleek, dat bij alle drie planten, welke knobbels aan de 

 wortels vertoonden (tabak, wortelen en selderij), deze uitwassen 

 veroorzaakt werden door een soort van aaltje, dat zeker in levens- 



