— 13 - 



wordt dezelfde bewerking herhaald, tot hij zijn estrada 

 is rond geweest. 3>Iet dit werkje is de arbeider tegen 

 10 of of 12 's middags, al naar gelang van het aantal boomen 

 en den afstand, gereed. Gemiddeld bedraagt het aantal 

 bewerkte boomen een hondertal. Xa een korten rusttijd, 

 die de arbeider benut om zijn maaltijd te gebruiken, trekt 

 hij er weer op uit, om alle opvangbakjes te ledigen in een 

 groot blik of in een aantal kleinere blikjes. Voor het 

 inzamelen van het product moet de arbeider zich dagelijks 

 eene wandeling van ±12 palen getroosten. De boomen 

 staan toch ongeveer 100 meter van elkander. 



Is het melksap in de hut van den arbeider binnen 

 gebracht, dan moet het onmiddellijk worden verwerkt, daar 

 bij langer staan stolling zou intreden. Te dien einde 

 wordt door hem een vuurtje aangelegd en stulpt hij daar- 

 over heen een steenen vat van bijzondere constructie. 

 Het is ongeveer een halven meter hoog van onder open. 

 naar boven toe in een kleine opening eindigende. Opzij 

 bevindt zich eveneens een opening. Het vat wordt opge- 

 vuld met een bijzondere soort palmn ot en : Attalea speciosa, 

 Maximiïana regia, Orbigwja Martiana. 



Deze palmnoten hebben ongeveer de grootte van kastanjes 

 en ontwikkelen door de hitte veel rook. Bij gebrek aan 

 deze vruchten, gebruikt men ook wel bijzondere houtsoorten. 

 Het melksap uit de kan wordt overgeschonken in een 

 blikken bord. Nu neemt de arbeider een soort spaan, 

 bestaande uit een houten schijf, aan een steel bevestigd, 

 overgiet deze met melksap en houdt dan de schijf al 

 draaiende in den warmen rook. Deze bewerking wordt 

 telkens herhaald, totdat de caoutchoucbal zoo zwaar is. 

 dat hij ondersteund moet worden. De warmte brengt 

 het caoutchouc tot stolling. Een bal bestaat dus uit 

 dunne laagjes gestolde caoutchouc. Tegen 4 a 5 uur is 

 deze arbeid eerst afgeloopen. Is een bal gereed, dan wordt 

 met een scherp mes zijdelings eene opening gemaakt, 

 zoodat de schijf uit den bal kan worden teruggetrokken. 



