— 134 — 



rechten stam, waarvan de takken niet ver afwijken, de- 

 kroon krijgt daardoor een hoogen spitsen vorm. Een mooi 

 voorbeeld hiervan geeft ons de dammar, Dammar a alba. 

 Deze vorm biedt bij lange na niet de groote verscheiden- 

 heid en de talrijke afwisselingen aan, die wij bij boomen 

 met ronde kruinen waarnemen, zie één dammar en zie er 

 honderd, er is weinig verschil in. In groot aantal bij 

 elkaar geplant, tenzij in lanen, maken zij geen fraai geheeL 

 Toch zijn zij in een aanleg op eenigszins groote schaal 

 onontbeerlijk, en op geschikte punten aangebracht, zijn zij 

 in staat het landschap werkelijk te verfraaien. Zij kunnen 

 goede diensten bewijzen om frappante contrasten te vormen, 

 in uitgebreide aanplantingen komen op de grenzen kleine 

 groepen van dergelijke boomen, tusschen een veel grooter 

 aantal met ronde kruinen goed uit. Eenige dammars bij 

 een spitsen toren geplant zouden niet mooi zijn, in de na- 

 bijheid van een griekschen tempel voldoen zij uitnemend, 

 het zijn hier weer de contrasten, die ons aangenaam 

 aandoen. 



Een vergelijking van een Griekschen tempel met onze 

 indische huizen zou niet op juistheid kunnen bogen, onze 

 woningen, hoe comfortabel en ruim ze inwendig ook mogen 

 zijn, mogen slechts hoogst zelden aanspraak maken op 

 eenige architectonische schoonheid. Er wordt bij het 

 bouwen meer rekening gehouden met de eischen van 

 het klimaat dan met de schoonheidsleer, dit mag 

 ons echter niet verhinderen de omgeving ervan zoo 

 bevallig mogelijk te maken en dat kan, ook zonder 

 maar iets aan de eischen, die het klimaat stelt, te 

 kort te doen. De woningen der Europeanen op Java 

 zijn niet hoog, de horizontale lijnen domineeren, daarom 

 zijn boomen in den vorm van dammars, in de nabijheid 

 volstrekt niet misplaatst, integendeel zij vormen een wel- 

 dadig contrast. 



Overgangen tusschen de beide genoemde boomvormen 

 zijn talrijk, nemen we slechts de fraaie pyramidale gedaante 



