— 445 — 



ziekte maar een naam had, men er dan ook zoowat alles 

 van af wist. 



Tot dusverre was over de ziekten der planten nog geen 

 afzonderlijk werk verschenen en bevond zich alles wat wij 

 over ziekten wisten verspreid in boeken, welke eigenlijk 

 over andere zaken handelden. Eerst in 1795 verscheen 

 het eerste boek van Plenk, dat zich meer uitsluitend met 

 de plantenziekten onledig hield, van zelf sprekend mag 

 hierbij zijn, dat het voornamelijk nog de cultuurplanten 

 waren, die hierbij de aandacht trókken. 



Tevens mag er de aandacht op gevestigd worden, dat 

 men toen ter tijde wellicht nog meer dan thans, de oorzaak 

 van de ziekteverschijnselen, zocht in de invloeden van 

 ongunstige weersgesteldheid en in het algemeen in invloe- 

 den van physiologischen aard der plant. Ook werd een 

 ruime plaats ingeruimd aan de vatbaarheid der planten 

 voor ziekelijke verschijnselen en de praedispositie der plan- 

 ten, trouwens een richting die in het algemeene leven toen 

 een zekere hoofdtoon wist te voeren. 



Ook werd toen veel op rekening geschreven van ongun- 

 stigen bodemtoestand en onjuiste bemesting. Dat deze 

 richting in de verklaring der ziekteverschijnselen toen ter 

 tijde zoo de hoofdtoon voerde, laat zich gereedelijk verkla- 

 ren, door de onvolmaaktheid waarin zich toen nog de in- 

 strumenten bevonden, waarmede de inwendige bouw der 

 plantenorganen konden worden bestudeerd. 



Slechts grove vergrootingen lieten toe zich eenigszins 

 een oordeel te vormen van den fijneren bouw der organen 

 en weefsels, ook grove afwijkingen konden wel geconsta- 

 teerd worden maar de mikroskopisch kleine organismen* 

 welke zich in die vervormde organen bevonden, konden 

 door de toenmalige vergrootingen moeielijk ontdekt worden 

 en is het hierdoor dus te verklaren, dat men de oorzaak 

 van den afwijkenden bouw elders zocht. Het is eenigszins 

 hetzelfde, als wanneer wij tegenwoordig geen bacteries 

 zouden kunnen onderscheiden met behulp van de ons ten 



