— 584 — 



ontleent, aan het ondergedeelte der stengels voorkwamen, waren 

 klaarblijkelijk reeds geïnfecteerd op de kweekbedden en had men 

 zooals zooeven reeds werd gezegd, er geen bezwaar in gezien deze 

 zieke bibit te gebruiken. 



De gevolgen der ziekte werden zichtbaar doordat de planten 

 zich slecht ontwikkelden en laag bleven. Men had hen soms wel 

 eens extra bemest maar zonder resultaat. Ook deelde men mede, 

 dat men wel wist dat een rups de oorzaak was der gallen en deze 

 zich binnen de aanzwelling bevond. Om deze rups te verwijderen 

 werd de aanzwelling wel eens opengepeuterd, deze operatie werd 

 echter niet geregeld toegepast. 



Voorzoover kon worden nagegaan, behooren de stengel-Phy- 

 thophthora en de slijmziekte, veroorzaakt door het optreden van 

 Baccillus Solanacearum tot de tot dusverre onbekende ziekten in 

 de bezochte streek. 



Dit zoude, zooals reeds vroeger werd uiteengezet, gedeeltelijk te 

 verklaren zijn door de gunstige bodemgesteldheid, terwijl men 

 nergens last heeft, dat de grond lang vochtig blijft na een regenbui. 



Er is echter een ander ziekteverschijnsel, dat vrij algemeen 

 optrad en wel de mozaikziekte. Onder de typische verschijnselen 

 van verkleuring van het blad, dat plaatselijk donker groen is 

 en het achterlijk blijven in ontwikkeling van de geheele plant, 

 trad ook hier de mozaikziekte op. Op de algemeene verspreiding 

 dezer ziekte heeft zonder twijfel de weinige zorg, welke wordt be- 

 steed aan de zaadteelt veel invloed. Bij de planten welke reeds 

 bloeiden aan de zijstengels en waarvan de latere vruchten bestemd 

 waren, om het zaad voor een volgenden oogst te leveren, waren 

 in de meeste gevallen deze zijstengels typisch mozaikziek. Het 

 zaad van deze planten gewonnen zoude dus volgens de ondervinding 

 elders opgedaan, de meeste kans aanbieden, dat ook de daarvan 

 geteelde planten dezelfde ziekteverschijnselen zouden vertoonen. 



Deze ziekte is vooral daarom schadelijk, omdat zij maakt 

 dat de planten in ontwikkeling achterlijk blijven, hier is niet 

 zoozeer te duchten, dat de kwaliteit der bladen er ook onder zal 

 lijden, daar men van de tabak geen dekblad maakt, maar uitsluitend 

 kerftabak. Toch verdient het zeer zeker overweging de bevolking 

 er op te wijzen, dat zij door betere zaadkeuze, zoo niet in staat 

 is de ziekte den kop in te drukken, dan toch zeker wel een uit- 

 breiding op groote schaal kan tegen gaan. Het was wel merk- 



