— 687 — 



met behulp der resultaten verkregen bij laboratorium- 

 proeven, (die uit den aard der zaak plaats hebben onder 

 omstandigheden zóó gunstig, dat die in de natuur slechts 

 hoogst zelden zullen voorkomen) toch blijkt uit die cijfers 

 voldoende, hoe belangrijk de binding van atmosferische 

 stikstof door microben voor den landbouw is. 



Op welke wijze is het nu mogelijk, die stikstofbinding 

 zoo productief mogelijk te maken ? Zooals reeds is opge- 

 merkt behoort de Azoto-bacterie tot de aerobe-bacterK-n. 

 Flinke aeratie van den bodem, gepaard gaande met vol- 

 doende afwatering zal dus eene energische stikstof binding- 

 zeer bevorderen. En die aeratie is alleen te verkrijgen 

 door eene herhaaldelijke, liefst diepe grondbewerking. 

 Niet alleen dat die aeratie ten goede komt aan de Azoto- 

 bacter, maar tevens verbetert ze de levenscondities voor 

 die aerobe-bacteriën, die de humusverbindingen omzetten 

 in voor de Azotobacter opneembaren vorm. En zonder de 

 bij die omzettingen verkregen koolstofverbindingen kan 

 de Azotobacter geen stikstof binden. 



Hoe gunstig herhaaldelijke omwerking van den bodem 

 voor de daaropvolgeude oogst is, leeren de volgende, door 

 Hiltner verkregen cijfers, die de mèèropbrengst geven van 

 gedurende den winter herhaaldelijk omgewerkte, tegenover 

 de opbrengst van niet bewerkte proefvelden. Werd de 

 oogst op een niet bewerkt perceel gelijk 100 gesteld, dan 

 was die op de bewerkte perceelen : voor haver 237, voor 

 mosterd 457 en voor boekweit 220. 



Hoe wordt nu de door de bacteriën gebonden luchtstik- 

 stof omgezet in voor de planten opneembare stikstofver- 

 bindingen? 



De geassimileerde atmosferische luchtstikstof is door de 

 bacteriën vastgelegd in den vorm van lichaamssubstantie, 

 dus in den vorm van eiwit. De afgestorven stikstof- 

 bindende bacteriën nu worden door de z . g. rottingsbacte- 

 riën allereerst door middel van enzymen omgezet in op- 

 losbare verbindingen, en daarna trapsgewijze afgebroken 



