— 762 — 



Om deze vraag te beantwoorden, die voor het verder onder- 

 zoek van het meeste belang was, werd de volgende proef 

 genomen. 



Om plukfouten zooveel mogelijk uit te sluiten, werden van de 

 loten van eenzelfde plant de bladeren 3 — 7 geplukt. Zooals wij 

 toch vroeger mededeelden, is de hoeveelheid alkaloïd in die bladeren 

 constant en zal dus wanneer men bij vergissing blad 2 of blad 8 

 neemt, slechts een geringe vergissing van de hoeveelheid alkaloid 

 hier het gevolg van zijn. Bovendien werden de loten, met 7 bla- 

 deren voorzien, eerst gewogen en gesorteerd, daarna de 5 bladeren 

 (3-7) er afgenomen, afzonderlijk gedroogd boven kalk en vervolgens 

 gewogen. 



Het gewicht der loten met 7 bladeren van één plant varieerde 

 van 0.7 gr. — 1.15 gr. (versch), dat der 5 bladeren (3-7) van 0.137 

 gr. — 0.201 gr. (boven kalk gedroogd). 



Wij zien hier tevens uit, welke groote verschillen er zich in de 

 bladgrootte van eenzelfde cocaplant voordoen. 



Er werden nu twee rijen proeven aangezet; de een uitgaande 

 van 0.1 gr. van de bladmonsters; de ander van hoeveelheden die 

 evenredig waren aan de gewichten der bladeren (3-7). Het bleek 

 bij het colorimetrisch onderzoek, dat van 5 monsters, waarbij van 

 0.1 gr uitgegaan was 3 volkomen gelijk en maar zeer weinig 

 sterker dan de twee andere waren, waarvan de bladeren een 

 kleiner gewicht hadden, terwijl de monsters welke volgens de ge- 

 wichten der bladeren genomen waren, zeer groote verschillen, ten 

 voordeele van het grootste gewicht der bladeren, vertoonden. 



Hieruit volgt, dat van eenzelfde cocaplant niet de alkaloïdhoe veel- 

 heid van de bladeren 3-7 een constant getal is, maar het alkaloïd- 

 gehalte. Bij een loot die zich dus forsch ontwikkelt, die dus meer 

 levenskracht bezit dan de andere, wordt ook meer alkoloïd in het 

 topblad gevormd 



Het spreekt wel van zelf, dat wanneer men een aantal loten 

 neemt en hiervan de bladeren 3-7 plukt, de verschillen in gewicht 

 tusschen zulke series lang zoo groot niet zullen zijn als die, welke 

 hierboven werden medegedeeld en waarbij juist gezorgd werd bla- 

 deren te verkrijgen, waarvan het gewicht sterk uiteenliep. 



Het volgende kan dit bewijzen. Er werden van de genoemde 

 10 planten op verschillende tijden 20 en ook eenmaal 50 series 

 van de bladeren 3-7 geplukt, en na drogen boven kalk gewogen. 



