55. 



PANDAN-HOEDEN IN TANGERANG. 



Eene firma te Batavia verzocht te doen nagaan of ongunstige 

 omstandigheden in de cultuur oorzaak konden zijn, dat de Pandan- 

 planten in Tangerang minder vlechtmaterieel voor hoeden lever- 

 den dan vroeger het geval was. 



Eene zending van den Administrateur van den Cultuurtuin naar 

 de genoemde afdeeling was van die vraag het gevolg. Het rap- 

 port van den Heer Pit wordt hier weergegeven. 



Aan 



den Directeur van Landbouw. 



Ingevolge de van UHEG. ontvangen opdracht, bezocht ik den 

 8 en 9 dezer maand die streken der Afdeeling Tangerang, waar 

 door de bevolking Pandan-hoeden gevlochten worden, en heb bij 

 dezen de eer U aangaande die industrie het volgende mede te deelen. 



De industrie van het vlechten van hoeden uit Pandan-bladeron 

 bestaat in de afdeeling Tangerang pas sedert het begin van 1906. 

 Voor dien werden in sommige streken der afdeeling ook wel 

 hoeden gemaakt, doch uitsluitend van bamboe. De aanplant van 

 Pandan, die vrijwel alleen voor pagers gebezigd werd, bestond 

 echter reeds lang, zoodat mij een aantal exemplaren aangewezen 

 werden, die volgens zeggen meer dan 20 jaar oud zijn. Voor het 

 hoeden vlechten kunnen alleen de oudere, liefst zoo lang mogelijke 

 bladeren van de zoogenaamde „Pandan poetih" gebezigd worden. 

 Van de zoogenaamde „Pandan idjoe", die ook veel voorkomt, zijn 

 de bladeren tot dat doel niet geschikt, en kunnen alleen voor het 

 maken van matten of zakken gebruikt worden. 



Alvorens zij tot vlechten geschikt zijn, ondergaan de bladeren 

 een tamelijk gecompliceerde bewerking. Eerst wordt de gedoomde 

 middennerf verwijderd, waardoor het blad tevens in twee helften 



Teysm. XIX. 7 



