— 213 — 



oeer dan later de larve zich naar buiten een uitweg baant, 

 wordt een kanaal gevormd, dat weder gemeenschap heeft 

 met het inwendige der plant. Op dergelijke wijze wordt 

 het wortelgestel aangetast door aaltjes en daardoor vat- 

 baar voor infectie. 



Het aaltje dringt als larve den wortel binnen, en door- 

 loopt daar de verschillende stadiën, waarin het zich tot 

 een mannelijk of vrouwelijk individu ontwikkelt. 



Later zet het bevruchte wijfje haar eieren af in den 

 eierzak, waarmede een uiteendringing der bastweefsels 

 gepaard gaat, hetgeen eindigt met de vorming eener ope- 

 ning, waardoor de uit de eieren ontstane larven naar bui- 

 ten kunnen treden. Diezelfde opening kan weer aan de 

 bacteriën dienen om naar binnen te dringen. 



Het ontstaan der ziekte is te verklaren uit de samen- 

 werkende invloeden van Heter odera radicola en Bacillus 

 solanacearum op de tomaatplant. De primaire oorzaak der 

 ziekte ligt in de aanwezigheid van wonden, die hetzij 

 door mechanische of door parasitaire invloeden ontstaan, 

 terwijl de inwendige infectie door B. solanacearum eerst 

 secundair optreedt. 



Talrijk genoeg zijn de voorschriften, die een gedeelte- 

 lijke of tijdelijke bestrijding bedoelen, doch een werkelijk 

 radicaal middel ter verdelging der aaltjes is nog niet ge- 

 vonden. Bij herhaling zijn proeven genomen met gas- 

 oline en zwavelkoolstof. De bate van al deze middelen is 

 gering, hoewel momentaan er een klein voordeel mede 

 behaald werd, gaat de toepassing ervan in het groot met 

 aanzienlijke kosten gepaard. 



Wanneer een radicaal middel tegen Heterodera gevon- 

 den werd, zou de kans van besmetting door tomatenziekte 

 aanmerkelijk verminderen. De aanvallen der aaltjes heb- 

 ben op zich zelf geen doodelijke gevolgen voor de tomaat, 

 de plant krijgt wel onderaardsche knolletjes, doch sterft 

 er niet van. Eerst als de bacterie er bij komt, sterft de 

 plant spoedig. 



Teysm. XIX. 14 



