— 242 — 



in qualiteit, quantiteit en volgorde niet meer voldoende is de ver- 

 zwakte verteeringsorganen tot nuttigen arbeid aan te zetten, daar 

 tracht de arts dikwijls met chemische voedingspreparaten te helpen. 



De meeste zijn of enkele b estanddeelen of ook mengsels van be- 

 kende voedingsmiddelen, zooals melk, eieren, beschuit, die houd- 

 baar gemaakt zijn door het water zooveel mogelijk te verwijderen. 

 Andere bestaan uit eiwitstoffen, die een gedeeltelijke verteering heb- 

 ben doorgemaakt, zooals de talrijke peptonen van den handel of 

 het onlangs pas veel in gebruik gekomen somatose. 



Hun voorlooper was de beroemde kindersoep van Justus von 

 Liebig, die ook nu nog door bekwame kinderartsen gewaardeerd 

 wordt, echter jammer genoeg weinig meer in gebruik is, omdat 

 haar bereiding voor de geringe kookkunst van de moderne huis- 

 moeders te zwaar en voor de beschaving vijandig gezinde keuken- 

 meiden te geleerd is. 



Op dezen weg zal men nog veel verder komen ; ja, ik houd het 

 niet voor onmogelijk, dat men door doelmatige behandeling met 

 verteeringssappen en door een nauwkeurig mechanisch vermengen 

 van proteïne, koolhydraat en vet een volkomen voedsel bereiden 

 kan, dat in plaats van door den mond per anum opgenomen wordt 

 en dat een voldoende voeding van zieken mogelijk maakt, bij wie 

 een groot deel van het verteerinoskanaal den dienst weigert. 



Bijzonder rijk aan sterk werkende fermenten zijn de meeste der 

 mikroorganismen, die in de huishouding der natuur deels als ver- 

 nielers van organische stof, deels als vastleggers van atmospheri- 

 sche stikstof en als salpetervormers een groote rol spelen. Terwijl 

 sommige van hen als dragers van infectieziekten voor ons ver- 

 schrikkelijke vijanden zijn, vinden wij in andere nuttige helpers. 



Zoo is het gistingsbedrijf met haar steeds verder reikende ver- 

 takkingen op hun gebruik gebaseerd De chemische veranderingen, 

 die wij door hen verkrijgen, worden door de door hen gevormde 

 fermenten veroorzaakt, zooals voor de alcoholische gisting reeds 

 werd medegedeeld. 



Wanneer het gelukte, dezelfde of gelijkwerkende fermenten 

 kunstmatig door omzetting van de proteïnen te verkrijgen, dan 

 zou men onafhankelijk van de mikroorganismen worden en zou 

 men zeker in vele takken van het gistingsbedrijf betere resultaten 

 bereiken. 



Op dezen weg zal men wellicht ook eens een voedingsprobleem 



