— 243 - 



van de grootste beteekenis, het te nutte maken van de cellulose 

 en overeenkomstige stoffen voor de voeding van het dierenrijk, 

 kunnen oplossen. 



Dat de zachte cellulose in het verteeringskanaal van de planten- 

 eters waarschijnlijk onder medewerking van in den darm zich 

 bevindende bacteriën, in groote hoeveelheid opgelost en opgeno- 

 men wordt, is aan de physiologen wel bekend en evenzoo weten de 

 botanici, dat in de planten vele celluloseachtige wanden door fer- 

 mentachtige processen weder omgezet en als oplosbare producten 

 weggevoerd worden. Maar de zeer groote hoeveelheid cellulose, 

 die als hout de sterke deelen van het plantenlichaam vormt, is 

 voor de dierlijke voeding verloren. Wel weet men reeds lang, dat 

 zij door behandeling met sterk zwavelzuur in druivensuiker overgaat, 

 maar de technische toepassing van dit proces is door de hooge 

 kosten uitgesloten. 



Mag men niet hopen, dat deze omzetting door fermentwerking 

 zij het met natuurlijke zij het met kunstmatige enzymen, op oeco- 

 nomische wijze zal kunnen plaats hebben en daardoor een nieuwe, 

 bijna onuitputtelijke bron van organisch voedsel aan het dierenrijk 

 zal geopend worden ? 



Fermenten en proteïnen zijn door de rol, die zij bij de chemische 

 processen in het levende organisme spelen, zoo nauw met elkander 

 verbonden, en toonen ook in hun eigenschappen zoo groote over- 

 eenkomst, dat hun onderzoek zeker steeds meer hand in hand zal 

 gaan ; en ik geloof, dat de aanname gewettigd is, dat de resultaten 

 van de synthese daarbij van het grootste nut zullen kunnen zijn. 



Jammer genoeg mag men niet hopen, dat deze harde bodem 

 spoedig vruchten zal geven of dat door een geniale ontdekking de 

 moeielijkheden met één greep weggeruimd zullen worden, want het 

 is hier niet te doen om enkele bijzonder belangrijke chemische 

 individuen, maar om een groot aantal wel gelijke, maar dan toch 

 weder in sommige opzichten verschillende stoffen. 



Deze chemisch alle te bepalen en kunstmatig te bereiden, zal zelfs 

 dan, wanneer de voornaamste methoden daarvoor gevonden zijn, zeer 

 veel afzonderlijk werk vorderen. Maar onze tijd schrikt voor zulke 

 reuzenondernemingen niet meer terug. Wat op het gebied van het 

 voorzien in de levensbehoeften, door de techniek en de groote 

 kapitalen mogelijk gemaakt wordt, dat wordt in de wetenschap 

 door het samenwerken van talrijke vrijwillige werkkrachten met de 



